گروه راه و مسکن- مرکز پژوهش های مجلس در آخرین گزارش خود از جاده ابریشم باستانی به عنوان پیوند دهنده شرق و غرب نام برده است. در این گزارش آمده است جاده ابریشم باستانی افزون بر مبادلات بازرگانی، تبادل افکار و اندیشه، ادیان و مذاهب، هنر و صنعت را نیز بین ملت های مسیر فراهم آورده بود.
به گزارش اقتصادسرآمد، امروزه چین به عنوان دومین اقتصاد بزرگ جهان برای دسترسی به مواد خام و انرژی جهت تولید و نیز صادرات کالاها و خدمات تولیدی خود، درصدد احیای این راه در چارچوب «ابتکار، کمربند، راه» برآمده است. راه های دریایی و زمینی با شعبات مختلف در مسیرهای معین برای این اتصالات در نظر گرفته شده است.
ایران نیز به دلیل واقع شدن در میانه جاده ابریشم کهن می تواند نقش بارزی در این ابتکار ایفا کند.بنا است امسال ایران برای پیوستن به این ساز و کار تمهیداتی را با مشارکت سایر دستگاه های اجرایی و پژوهشی به کار گیرد تا بتواند مقدمات پیوستن خود را به این پروژه که برای چینی ها اهمیت فراوانی دارد، فراهم سازد. مادامی که فضای تحریم و تبعات آن در کنار نام جمهوری اسلامی به میان می آید، امکان بهره مندی از این ابتکار دشوار خواهد بود.
در شرایط فعلی تحریم ها و فضاسازی علیه جمهوری اسلامی، نمی توان و نباید از مناسبات منطقه ای دور ماند. کاهش و یا ثابت ماندن میزان ترانزیت کالا از قلمروی کشور ضرورت معرفی استعدادها را پیش رو قرار می دهد. یکی از این راه ها معرفی فضای ایران در حمل و نقل هوایی است.
ایران می تواند از کریدورهای هوایی بیشتری برخوردار شود چرا که از نظر جغرافیایی در منطقه ای حضور دارد که امکان اتصال مسیرهای شرقی- غربی و شمالی- جنوبی را ممکن کند. در این راستا ایده راه ابریشم هوایی می تواند به افزایش جایگاه ایران در منطقه و جهان شود.
فضای ایران برای معرفی کریدور هوایی راه ابریشم هوایی آن موردی است که می تواند در صورت معرفی در سطحی گسترده در فضای رسانه ای موجب نزدیکی بهره مندان آن از جمله شرکت های هوایی، بهره مندان مستقیم و غیر مستقیم، کاهش آلودگی، صرفه جویی در مصرف سوخت و افزایش درآمدها برای ذی نفعان از جمله ایران با کمترین میزان سرمایه گذاری و بیشترین بهره اقتصادی باشد.
پیشنهاد ایران که می تواند مکمل پیشنهادهای چین یعنی راه ابریشم دریایی و راه ابریشم اقتصادی شود، عملا در چارچوب همکاری های گسترده تر منطقه ای و بین المللی و در راستای قوانین بین المللی اثری شگرف بر خروج از انزوای ایران خواهد داشت.
یکی از مسیرهای مهمی که می‌تواند با فضای اقتصادی و سیاسی ایران تطبیق داشته باشد راه ابریشم هوایی است. این ابتکار بر آن است که با بهره مندی از فضای کشور که در ارتباط بین شرق آسیا (مرکز تولید کالا و خدمات صادراتی به غرب) و اروپا (مرکز واردات و مصرف کالاها و خدمات تولیدی شرق) قرار دارد، تسهیلات لجستیکی و ترانزیتی فراهم آورد.
فضای ایران برای معرفی کریدور هوایی راه ابریشم هوایی پتانسیلی است که می‌تواند در صورت معرفی در سطحی گسترده در فضای رسانه‌ای، موجب نزدیکی بهره مندان از آن، شامل شرکت‌های هوایی، بهره مندان مستقیم و غیرمستقیم، کاهش آلودگی، صرفه جویی در مصرف سوخت و افزایش درآمدها برای ذی نفعان ازجمله ایران با کمترین سرمایه گذاری و بیشترین بهره وری اقتصادی باشد.
این گزارش می‌افزاید: بر اساس بررسی‌های انجام شده سرمایه گذاری در زمینه توسعه زیرساخت‌های فرودگاهی با هدف ارتقای ظرفیت و تبدیل فرودگاه‌های بین المللی کشور به فرودگاه قطب، اعتمادسازی جهانی و افزایش امنیت فضای پروازی کشور و اعطای آزادی‌های پنجم و ششم هوانوردی (سیاست آسمان باز) به خطوط هوایی کشورهای آسیای شرقی و اروپایی به منظور ترانزیت مسافر از فرودگاه‌های قطب کشور از جمله مهمترین گام‌های اجرایی پیوستن به مسیر جاده ابریشم هوایی است.