بررسی لندفرم دریاکنار در استان گلستان
ژئومورفولوژی مناطق ساحلی، از دیرباز مورد توجه محققین و پژوهشگران مناطق ساحلی بوده است و برخی از کارفرمایان و مدیران متولی مطالعات پروژههای عمرانی، کمتر به این مهم توجه داشتهاند.
تالاب گمیشان، دارای عمق متوسط ۱متر بوده و هیدرودینامیک جریانهای آن، از طریق چندین بریدگی در سد ماسهای کنترل میشود.
لندفرم دریاکنار در استان گلستان چهره نسبتاً متفاوتی با دیگر مناطق کرانههای جنوبی دریای خزر دارد؛ و نیمرخ ساحل به طور محدود شامل قسمتهای فراساحل، سکو و شیب ساحل است. این لندفرم در نقشه لندفرمهای ساحلی استان گلستان ۲کیلومتر مربع مساحت داشته و 089/0درصد آن را پوشش میدهد. لندفرم دریاکنار، در پناه شبهجزیره میانکاله و محیط نسبتاً آرام خلیج گرگان، از رسوبات ریزدانه با بافت گلی تشکیل و با نیزار پوشیده شدهاند؛ در حالی که این لندفرم در سواحل موجگیر سد ماسهای تالاب گمیشان ترکیب درشت دانهتری دارند.
لندفرم سد ماسهای
لندفرم سد یا بند آب در سواحل استان گلستان، به طور محدود در جنوب مصب رودخانه قرهسو رخنمون دارد. این لندفرم به مساحت 01/0، 009/0درصد نقشه لندفرم ساحلی استان را اشغال کرده است.
لندفرم جزایر سدی
لندفرم جزایر سدی، از لندفرمهای ژئومورفولوژیکی محسوب میشود که کاملاً توسط فرایندهای دریایی شکل گرفته است؛ البته، ذخیره رسوبی مناسب حاصل از آورد رسوب خشکی توسط گرگانرود، عامل مهم و مؤثر دیگری در شکلگیری آن به شمار میرود. چرخش عمومی جریانهای کرانهای دریای خزر، در جهت عکس عقربههای ساعت و انتقال در طول ساحل رسوبات توسط آنها از یک سو و جداسازی ذرات ریزدانه و جورشدگی و غربال رسوبات و به جای ماندن ذرات درشتدانهتر توسط امواج، در شکلگیری جزایر سدی در مقابل تالاب گمیشان نقش داشتهاند. این لندفرم ۹کیلومتر مربع مساحت داشته و 4/0درصد نقشه لندفرم ساحلی استان گلستان را پوشش داده است.
لندفرم خليج
فرورفتگیهای کوچک مقیاس در سواحل استان، به ویژه سواحل شرقی خلیج گرگان دارای لندفرم خلیج هستند. این لندفرم دارای ۳۷۹ کیلومتر مربع مساحت بوده و 9۶/1۶درصد نقشه لندفرم ساحلی استان را پوشش داده است.
گلفشانها
یکی از اشکال ژئومورفولوژیکی منطقه ساحلی استان گلستان، گلفشانها میباشند که به دلیل ماهیت نقطهای آنها پهنهبندی شدهاند. گلفشانها، که در منطقه ساحلی شمال شرقی استان رخنمون دارد، عمدتاً حاصل فعالیتهای نئوتکتونیکی البرز شرقی است. در سال ۱۳۸۰ نیز، در مقابل تالاب گمیشان گلفشانی در بستر دریا فعالیت کرد که دهها متر آب دریا را به بالا پرتاب نمود. گلفشان نفتلیجه از گلفشانهای مهم استان به شمار میرود.