«روزنامه سرآمد» گزارش میدهد؛
پوستاندازی گردشگری دریایی در نوروز 1404
گروه گردشگری دریایی- سهیل مرتضوی - بررسی آمار و گزارشهای رسمی از سوی مجموعههای دولتی و دستگاههای اجرایی در استانهای ساحلی کشور نشان میدهد که این استانها یکی از جذابترین مقاصد گردشگری برای سفرهای نوروزی ایرانیان بودهاند.
به گزارش «روزنامه سرآمد» ایران کشوری پهناور با سواحلی طلایی است؛ سواحلی که هرکدام از آنها میتوانند اقتصاد کل کشور را پویا کنند و تحولی عظیم در پیشبرد برنامههای تجاری رقم بزنند. وجود ۵هزارو ۸۰۰کیلومتر نوار ساحلی جنوبی و شمالی که ۴۰درصد مرزهای ایران را تشکیل میدهد، باعث شده است این سرزمین یک کشور دریایی محسوب شود.
کارشناسان میگویند: تمام سواحل ایران و بهخصوص سواحل جنوبی بهخاطر راه داشتن به تمام آبهای آزاد دنیا دارای اهمیت ژئواستراتژیک، ژئوپلتیک و ژئواکونومیک در مقیاس جهانی و منطقهای هستند، با این حال براساس آماری که چندی پیش منتشر شد، سهم دریا از تولید ناخالص داخلی در کشورهای ساحلی پیشرفته مثل اتحادیه اروپا ۵۰درصد است، اما این رقم در ایران، فقط به ۲درصد میرسد.
در حال حاضر هفت استان سیستانوبلوچستان، بوشهر، هرمزگان، خوزستان، گیلان، مازندران و گلستان با دارا بودن ساحل حدود ۲۵درصد مساحت کشور را به خود اختصاص دادهاند، اما این استانها در مجموع تنها دربرگیرنده حدود ۱۰درصد جمعیت کشور هستند.
آمادگی بنادر برای تسهیل سفرهای دریایی
پیش از فرارسیدن ایام نوروز۱۴۰۴ بود که سازمان بنادر و سازمان بنادر و دریانوردی به عنوان متولی اصلی سفرهای دریایی کشور، اقدامات وسیع و همهجانبهای را به منظور تسهیل و ایمنسازی سفرهای دریایی مسافران و گردشگران نوروزی آغاز کرده بود. این سازمان با تأکید بر رعایت استانداردهای ایمنی، افزایش ظرفیت حملونقل دریایی و بهبود کیفیت خدمات، قصد داشت خاطرهای خوش و ایمن از سفرهای دریایی نوروزی برای مسافران رقم بزند.
در راستای طرح تسهیل خدمات سفرهای دریایی نوروز۱۴۰۴، با دستور وزیر راهوشهرسازی، 2فروند شناور مسافری جدید با ظرفیت ۵۴۰صندلی به ناوگان دریایی بندر شهیدحقانی بندرعباس افزوده شد. بهطور کلی، ۱۰۰فروند شناور شامل ۴۷شناور مسافری و ۵۰لندینگکرافت به خدمت گرفته شد و ۱۵۰شناور خدماتی نیز در آمادهباش کامل قرار داشتند. علاوهبر این، ناوگان حملونقل دریایی در سایر بنادر کشور نیز تقویت شد تا پاسخگوی تقاضای بالای سفرهای دریایی در این ایام باشد.
معاون حملونقل وزیر راهوشهرسازی و سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی بر لزوم رعایت ایمنی مسافران تأکید کرده و اعلام کرده بود که هیچگونه سهلانگاری در این زمینه پذیرفته نخواهد شد. در همین راستا، بازرسیهای فنی از شناورهای مسافری انجام شد و مانورهای جستوجو و نجات دریایی به اجرا درآمد. همچنین نیروهای امدادی و خدماترسان برای پشتیبانی از سفرهای نوروزی در بنادر مهم کشور مستقر شده بودند. تمامی شناورها نیز ملزم به رعایت استانداردهای ایمنی و دریافت تأییدیههای فنی پیش از آغاز فعالیت خود بودند.
سعید رسولی نیز در نشست مدیران این سازمان، اولویت نخست را توجه به نیروی انسانی عنوان کرد و بر لزوم ارتقای وضعیت معیشتی و کاری کارکنان تأکید داشت. همچنین رعایت استانداردهای ایمنی و بهداشت محیط کار (HSE) در بنادر کشور از دیگر برنامههای کلیدی این سازمان در ایام نوروز بود. به منظور ارتقای آمادگی نیروها، دورههای آموزشی ویژه برای نیروهای خدماتی و عملیاتی نیز برگزار شد.
برای تسهیل سفرهای نوروزی، فروش بلیت دوطرفه برای مسیرهای پرتردد مانند بندر شهیدحقانی به جزیره هرمز و قشم، به منظور جلوگیری از ازدحام اجرایی شد. علاوهبر این، ۱۳۰۰نفر نیروی پشتیبانی و ۱۵۰فروند شناور در بنادر کشور برای تأمین ایمنی و راهنمایی مسافران مستقر شدند. برخی بنادر نیز با راهاندازی امکانات رفاهی جدید، شرایط بهتری برای مسافران فراهم کردند.
بندر چابهار با استقرار ۳۵۵نفر پرسنل، ۱۴فروند شناور همیار ناجی و ۶۰فروند شناور گردشگری، خدمات گستردهای را در ۱۱ایستگاه گردشگری سواحل مکران از ۲۵اسفند تا ۱۵فروردین ارائه داد. شناورهای جستوجو و نجات و خدماتی در این مدت برای ایمنی و تسهیل سفرها آماده به کار بودند.
نشست هماهنگی برای اجرای طرح ایمنی گردشگری دریایی در بندر آستارا با حضور نمایندگان دستگاههای مختلف برگزار شد. مصوبات مهم این نشست شامل نظارت بر بازرسی ایمنی شناورها، مجاز بودن تردد قایقها تنها در شرایط مناسب جوی و نصب بنرهای ایمنی بود. پیشبینی میشد که در نوروز ۱۴۰۴ حدود ۲,۷۰۰فروند قایق و ۱۳,۴۱۲نفر گردشگر به آستارا سفر کنند.
در نشست هماهنگی گیلان، اقدامات مختلفی برای ارتقای ایمنی گردشگری دریایی در نوروز۱۴۰۴ مطرح شد که شامل لایروبی مسیرهای پرتردد، بازرسی ایمنی شناورها، نصب بنرهای ایمنی و توزیع بروشورهای اطلاعرسانی بود. بهعلاوه، یکفروند شناور تخصصی جستوجو و نجات به گیلان افزوده شد.
بندر امیرآباد با تشکیل کارگروههای ویژه، انعقاد تفاهمنامه با شرکتهای قایقرانی و برگزاری مانورهای جستوجو و نجات، در نظر داشت ایمنی سفرهای دریایی نوروز۱۴۰۴ را تضمین کند. شناورهای همیارناجی و تیمهای فنی و نظارتی در آمادهباش کامل بودند. همچنین اقدامات اطلاعرسانی و هشدار درخصوص شناورهای غیرمجاز نیز در دستور کار قرار داشت.
برای سفرهای دریایی نوروز۱۴۰۴، بنادر غرب هرمزگان در آمادهباش کامل قرار داشتند. در این راستا، ۲۹فروند شناور شامل ۱۷لندینگکرافت با ظرفیت حمل ۷۴۰خودرو و ۱۲شناور مسافری با ظرفیت ۱۶۱۵صندلی برای مسیرهای دریایی جزیره کیش تجهیز و مستقر شده بودند. همچنین تیمهای نجات و بازرسی فنی به همراه چهار شناور تخصصی جستوجو و نجات در آمادهباش کامل بودند. طرح اجرایی از ۲۳اسفند تا ۲۵فروردین با پایش شبانهروزی شناورها و رعایت استانداردهای ایمنی اجرا میشود. علاوهبر این، هزار بروشور ایمنی و ۱۰۰بنر ایمنی در بنادر غرب هرمزگان توزیع و نصب خواهد شد.
طرح گردشگری دریایی نوروزی در بنادر بوشهر از تاریخ ۲۴اسفند۱۴۰۳ تا ۱۵فروردین۱۴۰۴ آغاز شد. در این طرح، کنترل شدید ایمنی بر فعالیت شناورها اعمال شد که شامل ممنوعیت فعالیت شناورهای فاقد مجوز، تأکید بر استفاده از اسکلههای مجاز و جلیقه نجات بود. مسیرهای دریایی تفریحی نیز تفکیک شده و قایقها تنها در فاصله حداکثر ۲مایل دریایی از ساحل مجاز به فعالیت بودند.
بنادر گلستان نیز برای ارائه خدمات نوروزی به گردشگران دریایی، اقدامات ویژهای انجام دادند. این اقدامات شامل تأمین ایمنی در سهمحور اصلی: اسکله، شناور و مسیر دریایی بود. همچنین، شناورهای ناجی در بنادر ترکمن و بندرگز مستقر شده و مانورهای جستوجو و نجات برگزار کردند. تبادل اطلاعات هواشناسی و دریانوردی بین بنادر گلستان و امیرآباد نیز در راستای ارتقای ایمنی سفرهای دریایی نوروزی در نظر گرفته شده بود.
برنامهریزی جامع برای تسهیل تردد سفرها
در نخستین روزهای سال جدید بود که سعید رسولی، معاون حملونقل وزیر راهوشهرسازی و سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی، از تدارک گسترده وزارت راهوشهرسازی برای سفرهای نوروزی۱۴۰۴ در تمامی بخشهای حملونقل خبر داد. او با اشاره به تشکیل ستادهای جداگانه در بخشهای دریایی، جادهای، ریلی و هوایی، از بسیج تمامی امکانات برای ارائه خدمات بهتر به مسافران نوروزی خبر داد.
رسولی به موضوع ایمنی سفرها بهعنوان یکی از مهمترین دغدغههای وزارت راهوشهرسازی اشاره کرد و افزود: در آخرین نشست کمیسیون ایمنی راهها، موضوع ایمنی سفرهای نوروزی بهطور ویژه مورد تاکید قرار گرفت و پویش «نه به تصادف» و شعار «ششدانگ برانیم» در همین راستا مطرح شد.
معاون حملونقل وزیر راهوشهرسازی با اشاره به افزایش روزافزون سفرهای شخصی، از کمبود عرضه بلیت در برخی بخشهای حملونقل عمومی نسبت به تقاضا انتقاد و ابراز امیدواری کرد که با تسهیل سرمایهگذاری بخش خصوصی، این ناترازی اصلاح شود.
رسولی با تاکید بر اهمیت نحوه عرضه بلیت، از افزایش ظرفیت ناوگان هوایی و ریلی برای نوروز ۱۴۰۴ خبر داد و گفت: در بخش هوایی با اضافه شدن ۳فروند هواپیما، مجموعا ۱۸۵فروند هواپیما به مردم خدمترسانی کردند و در بخش ریلی نیز حدود ۸درصد رشد صندلی ایجادی نسبت به نوروز سال قبل را شاهد بودیم
وی با اشاره به جذابیت سفرهای دریایی برای مسافران نوروزی، از فراهم شدن امکانات مناسب برای جابهجایی مسافران در بنادر و جزایر خبر داد و گفت: ظرفیت شناورهای مسافری و گردشگری دریایی و قایقهای تفریحی تحت نظارت سازمان بنادر و دریانوردی حدود ۶۰هزار نفر است.
افزایش آمار سفرهای نوروزی در سال ۱۴۰۴
مدیرکل دفتر توسعه گردشگری داخلی وزارت میراث فرهنگی نیز گفت: طبق آمار مراکز اقامتی رسمی، نیمهرسمی و اضطراری تا ۱۲فروردین، مجموع آمار اقامتی مسافران نوروزی بیش از ۵۴میلیون نفر بود که از این تعداد، حدودا هشتمیلون و ۹۰۰هزار نفر در مراکز اقامتی رسمی اسکان پیدا کردند.
سیدمصطفی فاطمی گفت : شهرهایی که همیشه پرمخاطب بودند، نسبتا آمار کاهشی داشتند و شهرهایی که کمتر دیده میشدند، مخصوصا در غرب کشور، با افزایش سفر مواجه بودند که نشان میدهد مردم به نقاط کمتر دیدهشده و ناشناخته، بیشتر سفر کردند.
دبیر ستاد مرکزی هماهنگی خدمات سفر افزود : در مجموع ۳۴میلیون و ۹۶۵هزار نفر به سفر رفتند که از این تعداد، مازندران با ۴میلیون و ۶۹۹هزار نفر رتبه اول را در تعداد سفرها داشت و در واقع ۱۰درصد سفرها، به استان مازندران انجام شد و بعد از آن، استان گیلان، خراسان رضوی، تهران، اصفهان، فارس، خوزستان، هرمزگان، بوشهر و آذربایجانشرقی رتبههای بعدی تعداد سفرها را داشتند.
مدیرکل دفتر توسعه گردشگری داخلی همچنین گفت: در بحث بیشترین سفر به شهرها، شهر مشهد رتبه اول را داشت و بعد از آن شیراز و اصفهان بودند. طبق آمار اقامت رسمی نیز، استان خراسان رضوی رتبه اول را داشت و مازندران، گیلان، فارس، هرمزگان، اصفهان، یزد، خوزستان، اردبیل و بوشهر در رتبه بعدی قرار داشتند.
سیدمصطفی فاطمی درخصوص آمار رشد سفرهای نوروزی به استانها نیز گفت: بیشترین سفرها، به سمت منطقه غرب کشور انجام شد و ایلام با ۲۷/۸درصد، بیشترین رشد را در سفرها داشت و استان البرز با ۲۰درصد، خوزستان، لرستان و گیلان با ۱۵درصد رشد، استان چهارمحالوبختیاری با ۷/۸درصد، کهگیلویه و بویر احمد با ۶درصد، استان کردستان با ۵درصد، زنجان و اردبیل با سهدرصد، آذربایجانشرقی با ۲درصد بیشترین آمار سفرهای نوروزی را ثبت کردند که نشان میدهد رشد سفرها در استانهای غربی، قابلتوجه بوده است بهطوری که آمار راهداری و پلیس هم، رشد سفر به منطقه غرب را نشان میداد.
مدیرکل دفتر توسعه گردشگری داخلی همچنین درخصوص رویکردها در برنامه هفتم در سال۱۴۰۴ گفت: در بحث سفرها، بیشتر رویکردمان، افزایش تعداد سفرهای گردشگران خارجی بود و در حوزه گردشگری داخلی نیز خانواده مدنظر بود که تمرکز ما به بحث توجه خانواده و سفرهای خانوادگی بود که افزایش پیدا کرد.
سیدمصطفی فاطمی افزود: همچنین معرفی مراکز اقامتی جدید، توجه به موضوع سرمایه گذاری و افزایش تعداد زیرساختهای گردشگری را در برنامه داشتیم.
این مقام مسئول درخصوص زیرساختهای گردشگری گفت: به نسبت سفرهایی که الان داریم، تعداد زیرساختهای گردشگری خصوصا در ایام پیک کم است و ما باید این نوسان سفرها را طوری متناسبسازی کنیم که بتوانیم حجم سفرها را در ایام خلوت ارتقاء دهیم، برای این منظور نیز راهکارهای متعددی دیده شده است که میتوانیم با کمک سایر دستگاهها، بخشی از آن را مرتفع کنیم.
مدیرکل دفتر توسعه گردشگری داخلی افزود: اگر وضعیت ساماندهی تعطیلات بهدرستی اتفاق بیفتد و یک روند مطلوبی در ایام پیک داشته باشیم، میتوانیم در ایام خلوت هم سفرها را شاهد باشیم.
رکورد 5 میلیون سفر دریایی در هرمزگان
حسین عباسنژاد، رییس کمیته خدمات حملونقل سفرهای دریایی هرمزگان نیز دیروز جمعه (15فروردین 1404) اعلام کرد: از ۲۳اسفندماه سال گذشته تا پایان روز ۱۴فروردینماه سالجاری، چهارمیلیون و ۹۵۷هزار و ۹۷۸مسافر و گردشگر از طریق بنادر و اسکلهها وارد جزایر این استان شدند که سهمیلیون و ۹۶۱هزار و ۴۱۲نفر آنها مسافر بودند.
آنطور که روابط عمومی ادارهکل بنادر و دریانوردی هرمزگان گزارش داده، وی آمار گردشگران را در این بازه زمانی ۹۹۶هزار و ۵۶۶نفر با ۵۰درصد افزایش نسبت به مدت مشابه سال گذشته اعلام کرد و ادامه داد: این تعداد گردشگر به وسیله ۱۰۵هزارو ۶۰۶شناور تفریحی جابهجا شدند که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۶۲درصد افزایش ثبت شده است.
مدیرکل بنادر و دریانوردی هرمزگان با اشاره به تردد بیش از ۱۴۲فروند انواع شناور در این مدت از اجرای طرح خدمات سفرهای دریایی گفت: از این تعداد مسافر و گردشگر، ۳۳۳هزار و ۲۲۳مسافر از طریق بندر شهیدحقانی بندرعباس به مقصد جزایر هرمز و قشم و بالعکس رفتوآمد داشتند.
عباسنژاد با اشاره به جابهجایی بیش از ۷۵۶هزار دستگاه خودرو از ابتدای طرح خدمات سفرهای دریایی تا پایان روز ۱۴فروردینماه امسال، بیان کرد: مجموع مسافران و گردشگران در این بازه زمانی به وسیله ۷۵۶هزار و ۹۱۴خودرو، ۳۶هزار و ۶۰۲شناور مسافری و ۱۰۵هزار و ۶۰۶شناور تفریحی در جزایر استان هرمزگان تردد داشتند.
وی درخصوص آمار سفرهای دریایی در روز ۱۴فروردینماه نیز گفت: در این روز ۱۴۳هزار و ۱۷۶نفر مسافر و ۲۸هزار و ۵۵۰گردشگر از طریق پایانههای دریایی کیش، لارک، لنگه و هرمز وارد و خارج شدند که از این تعداد ۴۳هزار و ۴۲۴مسافر از طریق بنادر پل و لافت بین بندر خمیر و قشم جابهجا و ۱۲هزار و ۷۹۹نفر نیز بین بندر شهیدحقانی بندرعباس و شهیدذاکری قشم تردد داشتند.
خوزستان؛ مقصد پرطرفدار گردشگران دریایی
بالغ بر 404هزار نفر از هموطنان تا دوازدهم فروردین۱۴۰4 از امکانات و خدمات ارائهشده در بنادر خوزستان بهرهمند شدند. ابوطالب گرایلو مدیرکل بنادر و دریانوردی استان خوزستان با اشاره به استقبال مهمانان نوروزی از جاذبههای بندری و دریایی استان خوزستان گفت: تا دوازدهم فروردینماه، بندر خرمشهر با 207هزار گردشگر دریایی در رودخانه کارون و جزیره مینو، بندر امامخمینی(ره) میزبان بیش از 113هزار گردشگر، بندر آبادان نزدیک به 41هزار نفر و ایستگاه دریایی بحرکان (هندیجان) ۴۲هزار بازدیدکننده را پذیرا بودند. مدیرکل بنادر و دریانوردی خوزستان با تأکید بر اهمیت ایمنی گردشگران اظهار داشت: توزیع بیش از ۲۸۰۰جلیقه نجات استاندارد، استقرار شناورهای امدادی و حضور مستمر تیمهای نظارتی از جمله اهم اقدامات برای ارتقای سطح ایمنی گردشگری دریایی بوده است. گرایلو با اشاره به زیرساختهای گردشگری دریایی در استان خاطرنشان کرد: در حال حاضر، ۱۱ایستگاه دریایی در سطح بنادر استان فعال هستند که شامل 6ایستگاه در خرمشهر، 2ایستگاه در آبادان و 3ایستگاه در بندر امامخمینی(ره) و هندیجان میشود.
مدیر بنادر و دریانوردی آبادان نیز اظهار کرد: در ایام نوروز بیش از ۴۵هزار گردشگر از طریق گشتهای دریایی در رود اروند از زیباییهای این منطقه بازدید کردند. کامبیز مالکیزاده پنجشنبه هفته گذشته اظهار کرد: مهمانان نوروزی امسال استقبال گستردهای از گشتهای دریایی اروندرود داشتند. وی افزود: در طول تعطیلات نوروزی، ۴۵هزار نفر با استفاده از کشتی تفریحی رستورانی سهطبقه، سفری دریایی به طول ۱۱کیلومتر (معادل ۶مایل دریایی) و به مدت ۲ساعت را تجربه کردند. مالکیزاده ادامه داد: این گشتهای دریایی از اواسط اسفند۱۴۰۳ آغاز و تا پایان ایام نوروز۱۴۰۴ ادامه دارد که در مجموع ۱۲۰سفر تفریحی را شامل شده است. وی همچنین بیان کرد: کشتی مورد استفاده در این برنامه ظرفیت ۷۰۰نفر را داشت و از استانداردهای ایمنی بالایی برخوردار بود.
تحول خدماتدهی در بنادر شمالی کشور
سعید رسولی، معاون وزیر راهوشهرسازی و سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی نیز در نخستین روزهای سال جدید در بازدید از بنادر شمالی کشور بر سیاستهای راهبردی این سازمان برای توسعه ظرفیتها، افزایش سرمایهگذاری و تسهیل فعالیتهای اقتصادی تأکید کرد؛ برنامههایی که قرار است با اصلاح فرآیندها و همافزایی دستگاههای اجرایی، تحولی در حملونقل دریایی ایجاد کند.
در بازدید سعید رسولی از بندر امیرآباد اعلام شد که ظرفیت این بندر از ۷.۵میلیون تن به ۱۰میلیون تن افزایش خواهد یافت. رسولی با اشاره به زیرساختهای ریلی این بندر، نقش آن را در افزایش ترانزیت کالا مهم ارزیابی کرد. وی تأکید کرد که در سال «سرمایهگذاری برای تولید»، روند سرمایهگذاری در بنادر کشور تسهیل خواهد شد. این رویکرد در راستای اعلام سهراهبرد کلان «اقتصاد دریا»، «ترانزیت» و «مدیریت لجستیک» در پیام نوروزی سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی است.
رسولی همچنین به برگزاری نشست همکاریهای اقتصادی کشورهای حاشیه دریای خزر اشاره کرد و از برنامههای آینده برای نشستهای دوجانبه و چندجانبه به منظور گسترش فعالیتهای بندری خبر داد. وی تأکید کرد: باید اجرای پروژهها سرعت گیرد و با حمایت از سرمایهگذاران بخش خصوصی، موانع موجود در فرآیندهای سرمایهگذاری کاهش یابد .
از طرف دیگر در بازدید از بندر فریدونکنار، سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی، حمایت جدی از سرمایهگذاران را یکی از سیاستهای محوری این سازمان دانست. وی ضمن اشاره به ظرفیتهای این بندر در حوزه سوخت، غلات و تجهیزات مکانیزه، بر لزوم برگزاری نشستهای تخصصی با سرمایهگذاران برای رفع موانع و بهرهبرداری بهینه از امکانات موجود تأکید کرد. رسولی با اشاره به سیاستهای توسعه دریامحور ابلاغی مقام معظم رهبری، حمایت از سرمایهگذاری و حذف بوروکراسی زائد را از مهمترین اولویتهای سازمان بنادر برشمرد و از بازنگری قراردادها و مدلهای اقتصادی به منظور انطباق با شرایط جدید اقتصادی کشور خبر داد.
معاون وزیر راهوشهرسازی و سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی در نخستین روزهای بهار1404، در بازدید از بندر نوشهر نیز بر ضرورت توسعه دریامحور و افزایش توان صادرات و واردات تأکید کرد. به گفته رسولی، این بندر طی دوسال گذشته عملکرد مثبتی در حوزه تخلیه و بارگیری کالا داشته و با فراهمسازی زیرساختهای لازم، ظرفیت آن افزایش خواهد یافت. وی از اصلاح دستورالعملها و فرآیندهای سرمایهگذاری بهعنوان گامی اساسی برای رونق هرچه بیشتر این بندر یاد کرد و تأکید داشت که موانع پیش روی سرمایهگذاران باید در اسرع وقت برطرف شود. سرپرست سازمان بنادر و دریانوردی در جمعبندی سیاستهای جدید این سازمان، حمایت از بخش خصوصی را در اولویت
قرار داد.