«سرآمد» گزارش می دهد؛
شاهراه مَکُران همچنان قربانی میگیرد
ضرورت تکمیل پروژه دوباندهسازی محور بندرعباس-میناب-جاسک-چابهار
گروه توسعه - جمال جلالی - سالهاست که از سواحل مَکُران به عنوان یکی از مهمترین محورهای توسعه اقتصادی، دریایی و ترانزیتی ایران یاد میشود؛ منطقهای که قرار است دروازه ارتباط ایران با اقیانوس هند، کشورهای حاشیه خلیج فارس و بازارهای بینالمللی باشد. اما در کنار همه وعدهها و برنامههای توسعهای، هنوز یکی از ابتداییترین زیرساختهای این منطقه، یعنی راه ارتباطی ایمن و استاندارد، با کمبودهای جدی روبهرو است.
یکی از مهمترین شریانهای حملونقل کالا، تجارت دریایی و ترانزیت منطقه
جاده ساحلی مَکُران که بندرعباس، میناب، جاسک، سیریک، بشاگرد، کنارک و چابهار را به یکدیگر متصل میکند، در مجموع نزدیک به ۷۰۰ کیلومتر از مهمترین مسیرهای ارتباطی جنوب کشور را تشکیل میدهد. این مسیر نه تنها محل تردد روزانه هزاران شهروند و ساکنان شهرها و روستاهای ساحلی است، بلکه یکی از مهمترین شریانهای حملونقل کالا، تجارت دریایی و ترانزیت منطقه نیز به شمار میرود.
تانکرهای حامل فرآوردههای نفتی و گاز، کامیونهای ترانزیتی، خودروهای حمل کالا به بنادر جاسک، سیریک و چابهار و همچنین محمولههای صادراتی و وارداتی که میان ایران و کشورهای همسایه از جمله عمان، امارات، قطر و پاکستان جابهجا میشوند، همگی از این مسیر عبور میکنند. با این وجود، بخش قابل توجهی از این شاهراه همچنان دوخطه نشده و رانندگان ناچارند در جادهای باریک و پرخطر تردد کنند.
نبود جاده استاندارد، کمبود پلهای ایمن، روشنایی ناکافی، پیچهای حادثهخیز و تردد حیوانات اهلی بهویژه شتر و گاو، سالهاست این مسیر را به یکی از محورهای پرحادثه جنوب کشور تبدیل کرده است. بسیاری از خانوادههای هرمزگان و سیستان و بلوچستان عزیزان خود را در این مسیر از دست دادهاند و هر حادثه، علاوه بر خسارتهای جانی، هزینههای اقتصادی و اجتماعی فراوانی نیز بر منطقه تحمیل میکند.
در حالی که توسعه هر منطقهای نیازمند زیرساختهای مناسب حملونقل است، سواحل مَکُران همچنان از مهمترین زیرساخت توسعه، یعنی یک جاده ایمن و استاندارد، محروم مانده است. سرمایهگذار زمانی وارد یک منطقه میشود که امنیت سرمایه، دسترسی مناسب و مسیر حملونقل مطمئن وجود داشته باشد. گردشگران نیز زمانی مقصدی را انتخاب میکنند که سفر به آن با کمترین خطر همراه باشد.
بندر جاسک با وجود برخورداری از فرودگاه، تنها پروازهای محدودی دارد و بخش عمده جابهجایی مسافران و کالا از طریق جاده انجام میشود. بنابراین هرگونه ضعف در این مسیر، مستقیماً بر اقتصاد، گردشگری، سرمایهگذاری و حتی کیفیت زندگی مردم منطقه اثر میگذارد.
از سوی دیگر، توسعه مَکُران تنها به احداث جاده محدود نمیشود. اقتصاد ساحلنشینان همواره بر پایه دریا شکل گرفته است. صیادی، حملونقل دریایی، تجارت سنتی و فعالیتهای مرزی، ستون اصلی معیشت بسیاری از خانوادههای این منطقه است. ایجاد خطوط منظم کشتیرانی، توسعه شناورهای مسافری و باری، تجهیز بنادر محلی و تسهیل تجارت دریایی میتواند رونق اقتصادی قابل توجهی برای سواحل جنوبی کشور به همراه داشته باشد.
فعالتر شدن بازارچههای مرزی و تسهیل تجارت خرد مرزنشینان، مطالبه جدی مردم منطقه
یکی از مطالبات جدی مردم منطقه، فعالتر شدن بازارچههای مرزی و تسهیل تجارت خرد مرزنشینان است. اجرای دقیق قوانین مربوط به بازارچههای مرزی، حمایت از تجارت قانونی و ایجاد سازوکارهایی مانند کارتهای مرزنشینی، میتواند فرصتهای اقتصادی بیشتری برای ساکنان این مناطق فراهم کند و زمینه اشتغال پایدار را افزایش دهد. چنین اقداماتی علاوه بر تقویت اقتصاد محلی، انگیزه فعالیت در مسیرهای قانونی را نیز افزایش خواهد داد.
امروز توسعه مَکُران دیگر یک انتخاب نیست؛ یک ضرورت ملی است. اما این توسعه بدون جادهای ایمن، حملونقل دریایی کارآمد و حمایت از اقتصاد مرزنشینان محقق نخواهدشد.
ضرورت تکمیل پروژه دوباندهسازی محور بندرعباس-میناب-جاسک-چابهار
انتظار میرود وزارت راه و شهرسازی، سازمان برنامه و بودجه، استانداریهای هرمزگان و سیستان و بلوچستان و دیگر دستگاههای مسئول، با تسریع در تکمیل پروژه دوباندهسازی محور بندرعباس-میناب-جاسک-چابهار، ایمنسازی مسیر، احداث پلهای استاندارد، نصب تجهیزات کنترلی و توسعه زیرساختهای حملونقل دریایی، گامی عملی برای تحقق توسعهای بردارند که سالهاست از آن سخن گفته میشود. مَکُران را نمیتوان قلب توسعه ایران نامید، اما راههای ارتباطی آن همچنان در وضعیت نامناسب باقی بماند. توسعه از جاده آغاز میشود؛ جادهای که باید مسیر زندگی، تجارت و پیشرفت باشد، نه مسیری که هر روز خانوادهای را داغدار کند.