واکاوی رای گیری الکترونیکی در ایران در گزارش «اقتصادسرآمد»
«انتخابات آنلاین» در مسیر اجرا
گروه سیاسی- ایگیری الکترونیک به عنوان یکی از حلقههای زنجیره انتخابات الکترونیک که در آن از فناوری اطلاعات و ارتباطات در مراحل مختلف برگزاری انتخابات بهره گرفته میشود، امروزه در بسیاری از کشورها مورد استفاده قرار می گیرد. بر اساس گزارش موسسه بینالمللی «کمک به مردمسالاری و انتخابات» در سال ۲۰۱۵ ، حدود ۵۷ درصد از ۱۲۳ کشور مورد مطالعه، هرگز انتخابات الکترونیک را تجربه نکردهاند، ولی در حدود ۲۱ درصد از این کشورها، رایگیری الکترونیکی در انتخابات ملی یا استانی یا ترکیبی از هر ۲ بهکارگرفتهشدهاست. بر این مبنا، کشورهایی که رایگیری الکترونیک در آنها به کار گرفته نشده ولی مطالعات امکانسنجی در آن صورت گرفته ۱۶درصد از کل مورد مطالعه را تشکیل می دهند.
به گزارش اقتصادسرآمد، چندسالی است برگزاری انتخابات الکترونیک مورد توجه نهادهای متولی امر انتخابات در کشورمان قرار گرفته است. برخی برگزاری تمام الکترونیک انتخابات اخیر شورایاریها در پایتخت را گشایش بابی در این حوزه میدانند و معتقدند این تجربه به عنوان الگویی موفق در انتخابات مجلس یا ریاست جمهوری قابل بهکارگیری است، هرچند این انتخابات به لحاظ سطح دربرگیری و ابعاد پوششدهی، با انتخاباتی چون مجلس شورای اسلامی یا ریاست جمهوری قابل مقایسه نیست.استقرار نظام الکترونیک رایدهی، پیش از هرچیز نیازمند انجام مطالعه و پژوهشهایی گسترده و آسیب شناسانه از تجربهکشورهای دیگر و بازشناسی لوازم و پیشنیازها و بررسی امکانسنجی اجراییسازی آن است.مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در مهرماه ۹۸ در گزارشی با عنوان «رایگیری الکترونیکی در کشورهای مختلف و آموزههای آن» به بررسی تجربه کشورهایی چون آلمان، سوئیس، استونی، نروژ، آرژانتین، هلند، اکوادور و ... در برگزاری رایگیری الکترونیک پرداخت و با بررسی فرصتها و چالشهای این کشورها در رایگیری الکترونیکی، مطالعهای کاربردی را در این حوزه ارایهکرد که میتواند مورد استفاده نهادهای متولی امر انتخابات در کشورمان قرار گیرد.ملاحظات و الزامات قانونی، فنی و فرایندی بسیاری برای برگزاری الکترونیک انتخابات پیشروی کشورمان قرار دارد که این پژوهش تنها بخشهایی از آن را مورد بررسی قرار داده است. در واقع رایگیری در سطح کشور به صورت الکترونیک، در وهله نخست نیازمند انجام مطالعات عمقی در این حوزه و بسترسازی گسترده در حوزههای قانونی، فنی، سیاسی و اجتماعی است؛ مسالهای که زمانبر بوده و بعید است دست کم تا انتخابات مجلس ۹۸، دست یافتنی باشد.امیر شجاعان رئیس مرکز توسعه دولت الکترونیک فناوری اطلاعات و آمار وزارت کشور در این خصوص می گوید: امیدوار هستیم در ادوار آتی بتوانیم برای اخذ رأی الکترونیکی نیز به صورت مکانیزه با شورای نگهبان به توافق برسیم.وی در پاسخ به این سوال که بر اساس گفتههای اخیر رئیسجمهور و انتقاد وی از برگزاری انتخابات غیر الکترونیکی، تأمین منابع برگزاری انتخابات الکترونیکی بر عهده کدام نهاد است؟ گفت: بخشی از این منابع توسط دولت تأمین شده است و ما نیز دستگاههای احراز هویت را تهیه کردیم اما در ارتباط با صندوقهای الکترونیکی در ابتدا باید به توافق برسیم بعد تأمین منابع را درخواست کنیم.رئیس مرکز توسعه دولت الکترونیک وزارت کشور در پاسخ به این سوال که آیا تا این لحظه هنوز به این مرحله یعنی توافق برای اخذ رأی الکترونیکی ورود نکردهاید؟ تاکید کرد: به این انتخابات حتماً نمیرسد و ان شاءالله برای انتخابات بعدی به این موضوع ورود میکنیم.
شجاعان افزود: در مورد اخذ رأی الکترونیکی طرح موضوع و بحثهای خود را کردیم اما برای اینکه اطمینان سیستم را جلب کنیم در انتخابات آتی به آن پرداخته میشود.
وی در رابطه با اینکه نظر شورای نگهبان پس از طرح موضوع اخذ رأی الکترونیکی چه بوده است؟، اظهار داشت: شورای نگهبان با کلیت موضوع اخذ رأی الکترونیکی موافق است و با آن مشکلی ندارد، مقداری در مورد جزئیات باید با هم ورود پیدا کنیم و این اطمینان حاصل شود که این سیستم مشکلی ندارد و کار خود را درست انجام میدهد.
شجاعان افزود: ما در مورد احراز هویت که توسط تجهیزات خاص صورت میگیرد و اینکه دستگاههای احراز هویت و نتایج سامانه ما ملاک رأی دادن باشد، به توافق رسیدیم. در نتیجه در این دوره در تمامی شعب به جای کامپیوتر از دستگاههای مخصوص احراز هویت استفاده خواهد شد و در دورههای آتی این لزوم وجود دارد تا به توافق برسیم که دستگاههای اخذ رأی هم به شکل الکترونیکی باشد و به جای تعرفه کاغذی از تعرفه الکترونیکی استفاده کنیم.
به گزارش اقتصادسرآمد، چندسالی است برگزاری انتخابات الکترونیک مورد توجه نهادهای متولی امر انتخابات در کشورمان قرار گرفته است. برخی برگزاری تمام الکترونیک انتخابات اخیر شورایاریها در پایتخت را گشایش بابی در این حوزه میدانند و معتقدند این تجربه به عنوان الگویی موفق در انتخابات مجلس یا ریاست جمهوری قابل بهکارگیری است، هرچند این انتخابات به لحاظ سطح دربرگیری و ابعاد پوششدهی، با انتخاباتی چون مجلس شورای اسلامی یا ریاست جمهوری قابل مقایسه نیست.استقرار نظام الکترونیک رایدهی، پیش از هرچیز نیازمند انجام مطالعه و پژوهشهایی گسترده و آسیب شناسانه از تجربهکشورهای دیگر و بازشناسی لوازم و پیشنیازها و بررسی امکانسنجی اجراییسازی آن است.مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در مهرماه ۹۸ در گزارشی با عنوان «رایگیری الکترونیکی در کشورهای مختلف و آموزههای آن» به بررسی تجربه کشورهایی چون آلمان، سوئیس، استونی، نروژ، آرژانتین، هلند، اکوادور و ... در برگزاری رایگیری الکترونیک پرداخت و با بررسی فرصتها و چالشهای این کشورها در رایگیری الکترونیکی، مطالعهای کاربردی را در این حوزه ارایهکرد که میتواند مورد استفاده نهادهای متولی امر انتخابات در کشورمان قرار گیرد.ملاحظات و الزامات قانونی، فنی و فرایندی بسیاری برای برگزاری الکترونیک انتخابات پیشروی کشورمان قرار دارد که این پژوهش تنها بخشهایی از آن را مورد بررسی قرار داده است. در واقع رایگیری در سطح کشور به صورت الکترونیک، در وهله نخست نیازمند انجام مطالعات عمقی در این حوزه و بسترسازی گسترده در حوزههای قانونی، فنی، سیاسی و اجتماعی است؛ مسالهای که زمانبر بوده و بعید است دست کم تا انتخابات مجلس ۹۸، دست یافتنی باشد.امیر شجاعان رئیس مرکز توسعه دولت الکترونیک فناوری اطلاعات و آمار وزارت کشور در این خصوص می گوید: امیدوار هستیم در ادوار آتی بتوانیم برای اخذ رأی الکترونیکی نیز به صورت مکانیزه با شورای نگهبان به توافق برسیم.وی در پاسخ به این سوال که بر اساس گفتههای اخیر رئیسجمهور و انتقاد وی از برگزاری انتخابات غیر الکترونیکی، تأمین منابع برگزاری انتخابات الکترونیکی بر عهده کدام نهاد است؟ گفت: بخشی از این منابع توسط دولت تأمین شده است و ما نیز دستگاههای احراز هویت را تهیه کردیم اما در ارتباط با صندوقهای الکترونیکی در ابتدا باید به توافق برسیم بعد تأمین منابع را درخواست کنیم.رئیس مرکز توسعه دولت الکترونیک وزارت کشور در پاسخ به این سوال که آیا تا این لحظه هنوز به این مرحله یعنی توافق برای اخذ رأی الکترونیکی ورود نکردهاید؟ تاکید کرد: به این انتخابات حتماً نمیرسد و ان شاءالله برای انتخابات بعدی به این موضوع ورود میکنیم.
شجاعان افزود: در مورد اخذ رأی الکترونیکی طرح موضوع و بحثهای خود را کردیم اما برای اینکه اطمینان سیستم را جلب کنیم در انتخابات آتی به آن پرداخته میشود.
وی در رابطه با اینکه نظر شورای نگهبان پس از طرح موضوع اخذ رأی الکترونیکی چه بوده است؟، اظهار داشت: شورای نگهبان با کلیت موضوع اخذ رأی الکترونیکی موافق است و با آن مشکلی ندارد، مقداری در مورد جزئیات باید با هم ورود پیدا کنیم و این اطمینان حاصل شود که این سیستم مشکلی ندارد و کار خود را درست انجام میدهد.
شجاعان افزود: ما در مورد احراز هویت که توسط تجهیزات خاص صورت میگیرد و اینکه دستگاههای احراز هویت و نتایج سامانه ما ملاک رأی دادن باشد، به توافق رسیدیم. در نتیجه در این دوره در تمامی شعب به جای کامپیوتر از دستگاههای مخصوص احراز هویت استفاده خواهد شد و در دورههای آتی این لزوم وجود دارد تا به توافق برسیم که دستگاههای اخذ رأی هم به شکل الکترونیکی باشد و به جای تعرفه کاغذی از تعرفه الکترونیکی استفاده کنیم.