اما و اگرهای دست کوتاه ایران از یک قرارداد حمل و نقلی در گزارش «اقتصادسرآمد»
سهم هیچ ایران ازراه «لاجورد»
گروه راه و ساختمان- ترکیه موافقتنامه حملونقل موسوم به «توافق مسیر راه لاجورد» (لاپیس لازولی) را برای انتقال کالا از هرات افغانستان تا اروپا با عبور از دریاچه خزر تصویب کرد.این موافقتنامه ۱۵ نوامبر ۲۰۱۷ (۲۴ آبان ۱۳۹۶) در عشقآباد ترکمنستان در سطح وزیران به امضای کشورهای افغانستان، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان، گرجستان و ترکیه رسیده بود.برخی کشورهای ساحلی خزر در حال راهاندازی پروژههای بزرگ بینالمللی از جمله کریدور (راهرو) حملونقلی «لاپیس لازولی» در مسیر کشورهای افغانستان، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان، گرجستان و ترکیه بودهاند.
به گزارش اقتصادسرآمد، طبق این پروژه، شهر تورغندی در استان هرات افغانستان با خطوط راهآهن و بزرگراهها به عشقآباد پایتخت ترکمنستان و سپس بندر ترکمنباشی متصل خواهد شد. این کریدور سپس تا باکو، تفلیس و آنکارا و سپس استانبول ترکیه ادامه مییابد.هزینه اجرای این پروژه که به تسهیل ترانزیت و کاهش سازوکارهای گمرکی بین این کشورها کمک خواهد کرد، نزدیک به ۲ میلیارد دلار برآورد شده است.
اشرف غنی رئیس جمهوری افغانستان آذرماه ۹۷ در مراسم گشایش این مسیر ترانزیتی در هرات گفت: با افتتاح « راه لاجورد» یک مانع بزرگ برای رسیدن به افغانستان دارای صادرات و ارتباطات برداشته شده است.وی تأکید کرد، افغانستان دیگر مانند ۱۷ سال پیش در انزوا نیست و راههای ارتباطی خود را با آسیای مرکزی، قفقاز و اروپا باز کرده است.
در نوامبر ۲۰۱۷ هفتمین کنفرانس همکاریهای اقتصادی منطقهای در عشقآباد برگزار شد و پروژه مهم ترانزیت از شرق به قلب اروپا مورد توافق کشورهای شرکتکننده در این کنفرانس قرار گرفت. این کنفرانس با شرکت مسوولان کشورهای افغانستان، ترکمنستان، ایران، آذربایجان، گرجستان و ترکیه برگزار شد و با توافق مشترک میان رهبران کشورهای یاد شده، اجرای پروژه خط ترانزیت زمینی از طریق افغانستان و با گذر از کشورهای منطقه و همجوار به ترکیه و از آنجا به اروپا مورد توافق قرار گرفت.
سرانجام راه ترانزیتی لاجورد در ۲۲ آذر سال 98 بهطور رسمی با دور زدن ایران افتتاح شد. مسیر این جاده مهم که ایران هم نسبت به آن توجه ویژهای داشت و میتوانست در مختصات آتی مسیر ریلی و زمینی چابهار به عشقآباد ترکمنستان درآمد قابلتوجهی را عاید کشور کند، متاسفانه به دلیل عدم توجه به موقع برخی مسئولان کشور و همچنین تاثیرات سیاسی سایر کشورها و تعاملات غیرسازنده کشورهای عضو در کنفرانس عشقآباد بدون اینکه نفعی برای ایران داشته باشد، در موازات جاده ابریشم طرحریزی شد. این مسیر از دو مبدا آقنه در ولایت فاریاب و تورغندی در استان هرات به ترکمنستان رسیده و از طریق دریای خزر به باکو متصل شده و با گذر از مسیر گرجستان با دو گزینه (بنادر موجود در دریای سیاه و خط آهن باکو- تفلیس- قارص) به ترکیه رسیده و از این طریق به قلب اروپا راه پیدا میکند.
آنچه در این میان قابل تامل است اینکه ایران بهرغم داشتن روابط نزدیک با کشورهای همجوار به دلایل آشکار و نهان در ایجاد بسترهای رقابتی و بهرهبرداری از منابع موجود در جغرافیای سیاسی- اقتصادی به سهولت در خارج از گود قرار میگیرد. کشورمان با وجود مناطق آزاد متعدد هنوز نتوانسته است نسبت به جذب سرمایهگذاریهای خارجی موفق باشد. طبیعی است که در بطن این مسائل قوانینی وجود دارد که ریشه در مسائل فرهنگی- سیاسی دارد.
در این شرایط با امضای این قراردداد توسط ترکیه این کشوربا ایده توجه به احداث کریدورهای حملونقلی، ایجاد کمربند جادهای و بالاخص انرژی توانسته توسعه اقتصادی خود را تضمین کند. بهطوری که با آغاز پروژه جاده لاجورد و پروژه مهم کاروانسرایی که از آن بهعنوان کریدور میانی یاد میشود و آسیا را به جاده مارماری استانبول و پل سوم بر تنگه بسفر به اروپا متصل میسازد، زمینه حمل بار به میزان ۵/ ۶ میلیون تن به همراه یک میلیون مسافر فراهم میآید. این مسیر با اتصال به چین راه اصلی تجارت آسیا به اروپا را محقق ساخته و در آیندهای نزدیک حجم تجارت ۱۷ میلیون تنی را با حمل ۳ میلیون مسافر برای کشورهای موجود در این مسیر فراهم خواهد ساخت. براساس محاسبات اولیه در شرایط کنونی تنها مسیر میانی ترانزیت قادر است ۶۰۰ میلیارد دلار حجم مبادلات تجاری را در کوتاهترین زمان، نزدیکترین مسیر و ارزانترین شیوه حملونقلی برای چین و ترکیه فراهم آورد که طبیعتا فرصتهای اقتصادی زیادی را برای کشورهای آسیای میانه و موجود در مسیر فراهم خواهد ساخت.
به گزارش اقتصادسرآمد، طبق این پروژه، شهر تورغندی در استان هرات افغانستان با خطوط راهآهن و بزرگراهها به عشقآباد پایتخت ترکمنستان و سپس بندر ترکمنباشی متصل خواهد شد. این کریدور سپس تا باکو، تفلیس و آنکارا و سپس استانبول ترکیه ادامه مییابد.هزینه اجرای این پروژه که به تسهیل ترانزیت و کاهش سازوکارهای گمرکی بین این کشورها کمک خواهد کرد، نزدیک به ۲ میلیارد دلار برآورد شده است.
اشرف غنی رئیس جمهوری افغانستان آذرماه ۹۷ در مراسم گشایش این مسیر ترانزیتی در هرات گفت: با افتتاح « راه لاجورد» یک مانع بزرگ برای رسیدن به افغانستان دارای صادرات و ارتباطات برداشته شده است.وی تأکید کرد، افغانستان دیگر مانند ۱۷ سال پیش در انزوا نیست و راههای ارتباطی خود را با آسیای مرکزی، قفقاز و اروپا باز کرده است.
در نوامبر ۲۰۱۷ هفتمین کنفرانس همکاریهای اقتصادی منطقهای در عشقآباد برگزار شد و پروژه مهم ترانزیت از شرق به قلب اروپا مورد توافق کشورهای شرکتکننده در این کنفرانس قرار گرفت. این کنفرانس با شرکت مسوولان کشورهای افغانستان، ترکمنستان، ایران، آذربایجان، گرجستان و ترکیه برگزار شد و با توافق مشترک میان رهبران کشورهای یاد شده، اجرای پروژه خط ترانزیت زمینی از طریق افغانستان و با گذر از کشورهای منطقه و همجوار به ترکیه و از آنجا به اروپا مورد توافق قرار گرفت.
سرانجام راه ترانزیتی لاجورد در ۲۲ آذر سال 98 بهطور رسمی با دور زدن ایران افتتاح شد. مسیر این جاده مهم که ایران هم نسبت به آن توجه ویژهای داشت و میتوانست در مختصات آتی مسیر ریلی و زمینی چابهار به عشقآباد ترکمنستان درآمد قابلتوجهی را عاید کشور کند، متاسفانه به دلیل عدم توجه به موقع برخی مسئولان کشور و همچنین تاثیرات سیاسی سایر کشورها و تعاملات غیرسازنده کشورهای عضو در کنفرانس عشقآباد بدون اینکه نفعی برای ایران داشته باشد، در موازات جاده ابریشم طرحریزی شد. این مسیر از دو مبدا آقنه در ولایت فاریاب و تورغندی در استان هرات به ترکمنستان رسیده و از طریق دریای خزر به باکو متصل شده و با گذر از مسیر گرجستان با دو گزینه (بنادر موجود در دریای سیاه و خط آهن باکو- تفلیس- قارص) به ترکیه رسیده و از این طریق به قلب اروپا راه پیدا میکند.
آنچه در این میان قابل تامل است اینکه ایران بهرغم داشتن روابط نزدیک با کشورهای همجوار به دلایل آشکار و نهان در ایجاد بسترهای رقابتی و بهرهبرداری از منابع موجود در جغرافیای سیاسی- اقتصادی به سهولت در خارج از گود قرار میگیرد. کشورمان با وجود مناطق آزاد متعدد هنوز نتوانسته است نسبت به جذب سرمایهگذاریهای خارجی موفق باشد. طبیعی است که در بطن این مسائل قوانینی وجود دارد که ریشه در مسائل فرهنگی- سیاسی دارد.
در این شرایط با امضای این قراردداد توسط ترکیه این کشوربا ایده توجه به احداث کریدورهای حملونقلی، ایجاد کمربند جادهای و بالاخص انرژی توانسته توسعه اقتصادی خود را تضمین کند. بهطوری که با آغاز پروژه جاده لاجورد و پروژه مهم کاروانسرایی که از آن بهعنوان کریدور میانی یاد میشود و آسیا را به جاده مارماری استانبول و پل سوم بر تنگه بسفر به اروپا متصل میسازد، زمینه حمل بار به میزان ۵/ ۶ میلیون تن به همراه یک میلیون مسافر فراهم میآید. این مسیر با اتصال به چین راه اصلی تجارت آسیا به اروپا را محقق ساخته و در آیندهای نزدیک حجم تجارت ۱۷ میلیون تنی را با حمل ۳ میلیون مسافر برای کشورهای موجود در این مسیر فراهم خواهد ساخت. براساس محاسبات اولیه در شرایط کنونی تنها مسیر میانی ترانزیت قادر است ۶۰۰ میلیارد دلار حجم مبادلات تجاری را در کوتاهترین زمان، نزدیکترین مسیر و ارزانترین شیوه حملونقلی برای چین و ترکیه فراهم آورد که طبیعتا فرصتهای اقتصادی زیادی را برای کشورهای آسیای میانه و موجود در مسیر فراهم خواهد ساخت.