گزارش «اقتصادسرآمد» از تاثیر ویروس چینی بر مصرف بنزین سوپر و معمولی
شوک بنزینی کرونا
گروه انرژی- اواخر آبانماه سالجاری بود که دولت قیمت بنزین را با استفاده از نظام سهمیهبندی و احیای کارت سوخت دونرخی کرد. بر این اساس، از ۲۶ آبانماه هر ماه سهمیه۶۰ لیتر بنزین با نرخ ۱۵۰۰ تومان برای هر لیتر به کارتهای سوخت واریز میشود و نرخ آزاد این سوخت نیز به ۳ هزار تومان رسیده است. این نرخها درحالی بود که از سال ۹۴ قیمت این سوخت روی نرخ ۱۰۰۰ تومان برای هر لیتر ثابت باقی مانده بود. از اینرو، نظام سهمیهبندی توانست قیمت بنزین را قدری اصلاح و به نرخهای جهانی نزدیک کند.
به گزارش اقتصادسرآمد، همانطور که پیشبینی میشد، اصلاح قیمتها اصلاح الگوی مصرف را در پی داشت و به کاهش مصرف بنزین منجر شد. از اینرو مقامات وزارت نفت اعلام کردند که در اولین ماه بعد از اجرای نظام سهمیهبندی مصرف بنزین بیش از ۲۰ میلیون لیتر در روز کاهش یافته و از بیش از ۹۵ میلیون لیتر در روز به حدود ۷۵ میلیون لیتر رسیده است. با این حال، به نظر میرسد با گذشت زمان که از شوک قیمتی کاسته و مردم به نرخهای جدید بیشتر عادت کردهاند و همچنین بهدلیل نزدیک شدن به اسفندماه که یکی از ماههای اوجگیری مصرف بنزین است، مصرف مجددا رو به افزایش گذاشته بهطوریکه به گفته مدیر برنامهریزی شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی اواخر بهمن به حدود ۸۶ میلیون لیتر در روز رسیده است.
شوک دوم بر بنزین با شیوع کرونا اتفاق افتاد. هشدارها درخصوص سرایت سریع کرونا ویروس موجب شده که به شکل محسوسی میزان ترددها کاهش یابد. پیش از این نیز برخی خبرها از کاهش ترددهای درونشهری در سطح کشور خبر داده بودند.
اما کرونا تنها در ایران بر بنزین اثرگذار نبوده است. آنطور که ارقام نشان میدهد قیمت خردهفروشی بنزین بهدنبال شیوع این ویروس رو به کاهش گذاشته است. براساس آخرین به روزرسانی سایت گلوبال پترول پرایس، متوسط خردهفروشی قیمت بنزین در سراسر جهان پیش از گسترش نگرانی از شیوع ویروس کرونا حدود ۱/ ۱ دلار بر لیتر بوده است. اما از آن زمان با شیب ملایمی قیمت این سوخت رو به کاهش گذاشته و با ۵درصد کاهش هفته پیش به ۰۴/ ۱ سنت بر لیتر رسیده است.
میان با گسترش ویروس کرونا در شهرهای مختلف کشور به منظور جلوگیری از انتشار این ویروس در جایگاههای سوخت دستورالعمل جدیدی صادر شده که براساس آن روند سوختگیری باید توسط اپراتورها انجام شود.بر اساس اعلام شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی و پیرو اطلاعیههای وزارت بهداشت درخصوص همکاری در جلوگیری از شیوع ویروس کرونا به کلیه جایگاهداران توزیع فرآورده مایع و سیانجی مقرر شد تا فرآیند سوختگیری و پرداخت در تمامی جایگاههای عرضه سوخت توسط اپراتور جایگاه انجام یا دستکش یکبار مصرف جهت استفاده عموم مردم در دسترس افراد قرار گرفته و فرایند سوختگیری و پرداخت بدون دستکش یکبار مصرف انجام نشود.
اکنون بعد از حدود سه ماه، رییس انجمن صنفی جایگاهداران کل کشور گفت: بنزین سوپر فقط با قیمت آزاد عرضه میشود و مردم با قیمت فعلی طالب آن نیستند و استفاده از بنزین معمولی یا یورو را ترجیح میدهند.
اسدالله قلیزاده درباره وضعیت توزیع بنزین سوپر در جایگاهها گفت: از آبانماه سال گذشته با افزایش قیمت سوخت و سپس با شیوع کرونا شاهد کاهش چشمگیر تقاضای مردم برای بنزین سوپر بودهایم و این میزان بیش از ۸۰ درصد بوده است.
وی با بیان اینکه مصرف بنزین سوپر ۸۰ درصد کاهش یافته است، درباره ناموجود بودن بنزین سوپر در جایگاهها نیز گفت: جایگاهها در حال عرضه این فرآورده هستند، ولی برای توزیع بنزین سوپر با مشکلاتی مواجه بودهاند که از جمله میتوان به تبخیر این فرآورده و زیان مالی جایگاهها اشاره کرد.
رییس انجمن صنفی جایگاهداران کل کشور ادامه داد: در مواقعی که چنین شرایطی پیش میآید و یا کمبود تولید بنزین سوپر وجود دارد، سکوهای مربوط به این فرآورده در هر جایگاه، عاملی برای زیاندهی میشوند و حق دارند بر هر نحو مقتضی از این زیان جلوگیری کنند، در شرایط فعلی همه بلاتکلیفند و تنها راه حل جلوگیری از بروز چنین مشکلی ایجاد تناسب قیمتی و توجه به عرضه و تقاضا است، به خصوص اینکه این فراورده فقط با قیمت آزاد عرضه میشود و مردم با قیمت فعلی طالب بنزین سوپر نیستند و استفاده از بنزین معمولی یا یورو را ترجیح میدهند.