«سرآمد» گزارش می‌دهد؛

شمارش معکوس  برای اتصال بندر اقیانوسی ایران به شبکه ریلی

پیشرفت فیزیکی راه‌آهن چابهار - زاهدان به 88درصد رسید
​​​​​​​گروه حمل و نقل -  راه‌آهن چابهار-زاهدان، یکی از مهم‌ترین پروژه‌های ریلی ایران، به‌عنوان بخش کلیدی کریدور شمال-جنوب و کریدور شرق کشور در حال تکمیل است. این مسیر با هدف اتصال بندر شهید بهشتی چابهار به شبکه سراسری راه‌آهن کشور، نقش اساسی در توسعه اقتصادی شرق ایران و افزایش ظرفیت ترانزیتی کشور ایفا خواهد کرد. این پروژه راهبردی طبق وعده مسئولان قرار است تا پایان امسال به بهره‌برداری برسد و حالا براساس آخرین خبرهای منتشر شده به پیشرفت ۸۸درصدی رسیده و طبق آنچه معاون شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور اعلام کرده، بیش از ۱۹۰ کیلومتر ریل‌گذاری در این مسیر انجام شده است.
به گزارش اقتصاد سرآمد، راه‌آهن چابهار - زاهدان با هدف ایجاد کریدور شمال - جنوب در شرق کشور و اتصال بندر شهید بهشتی چابهار به شبکه ریلی کشور و بهره‌مندی از مزایای ترانزیت ریلی کشور، از طریق اتصال آسیای میانه و افغانستان به آبهای آزاد اقیانوسی طراحی شد. این مسیر ریلی ۶۳۴ کیلومتری در دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم‌بندی شده که از چابهار آغاز و پس از عبور از نیکشهر، ایرانشهر و خاش به شهر زاهدان منتهی می‌شود.
به باور کارشناسان تکمیل این مسیر ریلی و اتصال بندر شهید بهشتی چابهار (تنها بندر اقیانوسی کشور) به شبکه ریلی، دسترسی مردم چابهار، نیکشهر، ایرانشهر و خاش به شبکه ریلی کشور  را فراهم می‌کند و همچنین زمینه‌ساز بستر مناسب برای توسعه و رشد اقتصادی و صنایع بومی منطقه و مباحث پدافند غیرعامل است. این پروژه راهبردی و زیرساختی می‌تواند امکان انتقال کالا به داخل کشور و به کشورهای همسایه را تسهیل کند و به تجارت رونق بخشد. از طرفی فرصتی برای جذب سرمایه بیشتر، اشتغال‌زایی مستقیم وغیر مستقیم و بهبود شرایط معیشت مردم منطقه را ایجاد خواهد کرد.


زیرساختی راهبردی فراتر از یک مسیر ریلی
پیش از این نورالله بیرانوند، معاون تامین سرمایه و اقتصاد حمل‌ونقل شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران در تحلیلی اختصاصی برای روزنامه «اقتصاد سرآمد» با بررسی جایگاه و اهمیت و مزیت‌های راهبردی احداث این پروژه، نوشته بود: «پروژه ملی راه‌آهن چابهار-زاهدان، فراتر از یک مسیر ریلی، به‌عنوان زیرساختی راهبردی برای پیوند ایران با بازارهای جهانی تعریف می‌شود. این پروژه، حلقه‌ای حیاتی در توسعه کریدوری ایران محسوب می‌شود و بندر بین‌المللی چابهار را به‌عنوان دروازه ورود ایران به اقیانوس هند به شبکه ریلی کشور و در نهایت به کشورهای آسیای‌مرکزی، افغانستان و قفقاز متصل می‌کند. این پروژه با عزم دولت چهاردهم با سرعت در حال انجام مراحل پایانی خود است و در آینده نزدیک علاوه بر کمک به ایجاد تصویر جدید برای ترانزیت کشور، فرصتی تاریخی برای تحقق عدالت منطقه‌ای و جبران عقب‌ماندگی‌های توسعه‌ای سیستان و بلوچستان خواهد بود».
این پروژه به‌عنوان عاملی کلیدی در توسعه استان سیستان و بلوچستان و بهبود زیرساخت‌های این منطقه شناخته می‌شود. احداث راه‌آهن چابهار-زاهدان، نه‌تنها بستری برای جذب سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی در استان ایجاد می‌کند، بلکه موجب ارتقای شرایط زیستی و اشتغالزایی در منطقه خواهد شد. در منطقه‌ای که با چالش‌های اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی مواجه است، این پروژه می‌تواند تأثیرات چشمگیری در بهبود کیفیت زندگی و فرصت‌های شغلی ایجاد کند.
راه‌آهن چابهار-زاهدان به‌عنوان حلقه مفقوده کریدور ریلی شمال-جنوب، به‌طور مستقیم در ارتباط با کشورهای ایران، روسیه، هند و کشورهای آسیای‌میانه قرار دارد. این پروژه می‌تواند ایران را به‌عنوان نقطه استراتژیک ترانزیتی در این کریدور جهانی معرفی کند. کشورهای روسیه، افغانستان و هند، به‌عنوان حلقه‌های اصلی این کریدور، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار هستند و با تکمیل این پروژه، موقعیت کشور ایران به‌عنوان یکی از مراکز کلیدی تجارت بین شمال-جنوب ارتقا پیدا خواهد کرد.
بیرانوند، معاون شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی همچنین در تحلیل خود آورده بود: «برای بهره‌برداری کامل از پروژه، اتصال خطوط ریلی به بندر شهیدبهشتی و تکمیل خطوط ریلی داخلی این بندر از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این بندر باید به ‌صورت ریل‌پایه تکمیل شود تا ظرفیت تخلیه و بارگیری کشتی‌های بزرگ به‌طور مؤثر و بدون تحمیل هزینه‌های اضافی تأمین شود. تکمیل این زیرساخت‌ها به‌عنوان یک عامل رقابتی، از اهمیت بالایی برخوردار است. البته مطابق با ماده‌56 قانون برنامه هفتم، سهم ریلی بنادر کشور باید به 25درصد افزایش یابد. به همین منظور، توسعه زیرساخت‌های ریلی بنادر با رویکرد ریل‌پایه‌شدن بنادر ازجمله بندر شهیدبهشتی چابهار باید در اولویت قرار گیرد».

کلان پروژه کریدوری در سیستان و بلوچستان
کلان‌پروژه کریدوری چابهار-زاهدان به‌عنوان یکی از حلقه‌های استراتژیک حمل‌و‌نقل ریلی کشور، مورد اهتمام ویژه دولت چهاردهم قرار دارد. با اجرایی‌شدن این ابرپروژه ریلی امیدها برای اتصال تنها بندر اقیانوسی ایران به شبکه ریلی کشور با هدف توسعه سواحل مکران، تقویت امنیت ملی و افزایش سهم کشور از تجارت بین‌‌‌المللی را افزایش پیداست. این پروژه ریلی در حقیقت یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های عمرانی کشور محسوب شده و نقش بسزایی در اتصال کریدور جنوب‌شرق ایران به شبکه ریلی ملی ایفا می‌کند. 
پروژه اتصال خط آهن چابهار-زاهدان به شبکه ریلی کشور، بیش از یک دهه قبل و با هدف ایجاد کریدور شمال به جنوب در شرق کشور، اتصال بندر اقیانوسی شهیدبهشتی چابهار به شبکه ریلی کشور و تسهیل دسترسی کشورهای آسیای‌میانه، شرق روسیه و افغانستان به آب‌‌‌های آزاد کلید خورد. پروژه‌ای که علاوه‌بر تأثیرگذاری بر توسعه سواحل مکران و مناطق محروم شرق کشور و همچنین امکان اتصال مؤثر مبادی ریلی شمالی مانند امیرآباد، آستارا با مقاصد جنوبی مانند بندر شهیدبهشتی، امام‌خمینی و... نقش راهبردی و استراتژیک در افزایش سهم کشور از بازار ترانزیت بین‌‌‌المللی ایفا می‌کند.

اهمیت جایگاه ایران در محل تلاقی کریدورها
ایران در محل اتصال کریدور‌های شمال به جنوب و شرق و غرب واقع شده است. این موضوعی است که برای سال‌ها از آن غفلت شده بود و حالا مدتی است که به صورت جدی از سوی دولت‌های مختلف برای بهره‌برداری اقتصادی از آن برنامه‌ریزی می‌شود. بسیاری از کارشناسان حوزه اقتصاد حمل‌ونقل معتقدند که با بهره‌برداری از ابرپروژه ریلی محور چابهار-زاهدان، ضمن افزایش ظرفیت ترانزیت کالا در کریدور ریلی شمال به جنوب، موجب دسترسی مردم چابهار، خاش، نیکشهر و ایرانشهر به شبکه ریلی کشور و توسعه استان سیستان و بلوچستان خواهد شد.
برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که با تکمیل خط راه‌آهن چابهار به زاهدان، پیش‌بینی می‌شود سالانه ۸میلیون تن بار و بیش از 2میلیون نفر مسافر از طریق این مسیر ریلی جابه‌جا شده و از این طریق سهم ایران در ترانزیت بین‌المللی افزایش چشمگیری پیدا کند. طرحی که می‌تواند چابهار را به قطب مهم اقتصادی، راهبردی و ترانزیتی در منطقه تبدیل کرده و تأثیر مستقیمی بر اقتصاد در حوزه عملیات گسترده ترانزیتی سیستان و بلوچستان گذارد. به این ترتیب، استان سیستان و بلوچستان به یکی از شاهراه‌های اصلی تردد کالاهای ترانزیتی در منطقه تبدیل شده و شکوفایی و رونق در امور اقتصادی و اجتماعی شهرستان‌های این استان پهناور، رقم خواهد خورد.
برخی کارشناسان حوزه حمل و نقل معتقدند که اتمام این راه‌گذر ریلی، عبور کالا از شمال به جنوب و بالعکس را سرعت می‌د‌هد و با توجه به برآوردهای صورت‌گرفته، حجم باری که در مسیر راه‌گذر شمال به جنوب از روسیه و کشورهای حوزه CIS به سمت هند و برعکس با افتتاح مسیر ریلی چابهار-زاهدان-یونسی به حدود ۲میلیون تن در سال می‌رسد. تحقق بارهای ترانزیتی بیش‌ از وابستگی به تکمیل زیرساخت ریلی، به وضعیت توقف‌های بارها در گمرکات و بنادر و هماهنگی نهادهای متعدد داخلی و بین‌المللی و امکانات لجستیکی و تعرفه‌ها و زمان سیر بستگی دارد و کشور ما در جذب بار ترانزیتی موفقیت نسبی نداشته و امید است با تحول در این زمینه و تشکیل ستاد عالی ترانزیت و رفع مشکلات مدیریتی و نرم‌افزاری روند جذب بارهای ترانزیتی اصلاح 
شود.
شمارش معکوس  برای اتصال بندر اقیانوسی ایران به شبکه ریلی
ارسال دیدگاه
اخبار روز
ضمیمه