امید متین- براساس خبرهای گذشته، پنجمین همایش توسعه دریاپایه با منش و رویکرد علمی قرار است که 27 بهمن ماه در محل همایش های سازمان صداو سیما برگزار شود. همایشی که رویکردی شفاف با برگزاری نشست های خبری آغاز شد؛ اما یک باره به سکوت و ابهام گرایید و معلوم نیست با چه شکل و شمایلی برگزار شود. بررسی چند نکته می تواند منعکس کننده دغدغه فعالان دریایی و انتظارات آنان باشد:
شفافیت در محتوا
به طور طبیعی، زمانی که منش یک برنامه، همایش یا... علمی باشد، اهالی علم و دوستداران پژوهش بسیار تمایل دارند که چارچوب دانشی این همایش را بدانند و به این منظور کنجکاوی می کنند تا محتوا و سطح و موضوع همایش را درک کنند. درچنین حالتی است که انتظار می رود که همایش با یک روابط عمومی حرفه ای و پاسخگو همراه باشد تا به ماهیت یک همایش علمی، یعنی «گفتمان علمی» بپردازد و به طور زنده، لحظه به لحظه در طول مسیر تمهید تا اجرا، با مخاطبان علم گرای خود سخن بگوید. 
اما متاسفانه همایش پنجم هم به سکوت گرایید و مراوده ویژه ای با مخاطبان خود نداشت. رسانه های دریایی به عنوان پل ارتباطی با مخاطبان عملی-دریایی از نظر کنار گذاشته شدند و همان تصور و رفتار سنتی بر همایش حاکم شد. جنگ 12 روزه کمک کرد تا روش سنتی به روش مدرن غالب آید و همایش به انزوای درونی و صنفی رفته و فضای باز بیرونی را از دست بدهد و برود تا به سرنوشت شبه همایش هایی مانند همایش دوم که در کیش برگزار شد بینجامد. 
همایش کاسبکارانه
یک عده همایش ها برگزار می شوند که هدف اول و آخر آن اقتصاد یک شخص یا یک شرکت است. 
این شخص یا شرکت با جمع آوری چند اسپانسر و حامی مالی، پولی جمع می کند و سپس تلاش می کند در سکوت معروف آسته بیا آسته برو، یک چیزی به اسم همایش با پسوند علمی برگزار کند که پول را توجیه کند. این برگزار کننده- هر کس که باشد- تمایلی به فعالیت باز و گسترده ندارد و بر عکس تلاش می کند همه چیز در سکوت و بی خبری بگذرد تا بتواند با حداقل هزینه چیزی به اسم همایش برگزار کند و بیشترین پس انداز را در جیب خود بگذارد. برای این برگزارکننده اصلا اهمیت ندارد که این همایش خروجی خاصی داشته باشد یا نداشته باشد زیرا اولویت اول و آخر آن، کسب سود بیشتر است. 
اما همایش پنجم، وجه کاسبکارانه ندارد. تلاش برای وجاهت یک صنف مهم و معتبر، چیزی نیست که بخواهد با زدن شاخ و برگ ها یک شبه همایش برگزار کند و ضمن این که نگاه و نظر یک صنف معتبر بر آن است تا کسی به اسم آنها نتواند برای خودش جیب های بزرگ بدوزد. 
با این وصف، سکوت و ابهام در همایش پنجم جای سوال بزرگ تری پیدا می کند که اگر مساله بر سر سودشخصی نیست، پس چرا یک باره زبان به کام کشید و در سکوت و ابهام مسیر خود را ادامه داد؟ ما برای این پرسش جوابی نداریم. 
گفتمان علمی ماهیت همایش
 یک همایش علمی، آن چیزی نیست که فقط در موقع برگزاری و مراسم نهایی رونمایی شود. اصالت دادن به صرف برگزاری نهایی یک همایش، قاعده دولتی هایی است که به دنبال سر و صدای مقطعی هستند. اما ماهیت یک همایش علمی به معنای واقعی، آموزش و انگیزش بین جامعه علمی با گفتمان و مراوده دائمی در طول مسیر چندماهه ای است که همایش طراحی، تمهید و آماده سازی می شود. مراسم روز پایانی، یک نماد بیرونی برای یک جلوه رسمی این فعالیت است نه همه آن. 
این است که اصالت در یک همایش علمی به «گفتمان علمی پیوسته و مراوده دائمی با مخاطبان» است که این مخاطبان اغلب وجاهت و جایگاه علمی دارند. 
مقالات علمی
فراخوان برای مقالات علمی، وجهی است که اغلب یک همایش علمی با خود به همراه دارد. گاهی این نکته باعث می شود که برگزارکننده خیال کند که تمام مخاطبان همایش همان هایی هستند که مقاله ای به همایش فرستاده اند. این نگاهی ناقص به یک همایش علمی است، زیرا می تواند گستره مخاطبان خود را بسیار بیشتر از این مقدار در نظر بگیرد. اگر یک همایش علمی قرار باشد فقط در حد و حصر چند مقاله به پایان برسد، بخشی از کارکردهای اصلی خود را از دست می دهد. 
بی تردید، یک همایش علمی زمانی موفق و برجسته است که سطح مخاطبان خود را به طور گسترده از میان  اقشار مختلف علمی انتخاب کند. 
برای مثال توجه کنید که اغلب مقاله دهندگان به همایش پنجم، ریشه تخصصی و حرفه ای دریایی دارند و بیشتر با نگاه به مباحث تخصصی ارائه شده در فهرست هفت گانه محتوای همایش عمل می کنند؛ این در حالی است که بخش بزرگتری از این مخاطبان در رشته هایی مشغول به فکر و پژوهش هستند که ممکن است در چارچوب اختصاصی بندهای همایش قرار نگیرند، اما ارتباط غیرمستقیم با آن برقرار کنند. نمونه روشن این ادعا، وجود علوم میان رشته ای است که متاسفانه در هیچ همایشی از جمله در همایش پنجم اصلا به آن ها توجهی نمی شود. این نقص بزرگی است که امیدواریم کسی برای آن تدبیری کند. 
آمادگی ذهنی برای نتایج مراوده با مخاطبان به روش ها و ابزارهای گوناگون باعث تربیت و آموزش افکار برای گرایش بیشتر به محتوای همایش شوند و همایش بتواند با افزایش کمی و کیفی مخاطبان خود در سال و سال های آینده پربارتر شود. 
اگر جمع مخاطبان بر اثر مراوده و گفتمان دائمی یک همایش علمی با آن ها، با ذهن آماده در مراسم حضور یابند و انتظارات مشخص از همایش داشته باشند، برون دادها ارزش و اعتبار بیشتری پیدا می کنند. 
مخاطب آگاه همواره مهم تر و موثر تر است از یک مخاطبی که اصلا نمی داند همایش چه بوده و برای چه چیزی برگزار شده است. اگر مخاطب را به آگاهی بیشتر برسانیم، حضور او در مراسم پایانی هم همراه با انگیزه و دانایی بیشتر همراه خواهیم کرد. 
به نظر نمی رسد که همایش هایی که تا کنون با محوریت دریا برگزار شده باشد چنین خصوصیتی داشته باشند. آن ها برگزار می شوند برای این که برگزار شده باشند. معمولا دبیرخانه این همایش ها انگیزه کار و فعالیت گسترده تر ندارند. مهم ترین دغدغه برگزارکنندگان معمولا آگاهی و انگیزه و اشتیاق مخاطبان نیست بلکه آن چه مهم است پر شدن صندلی های سالن همایش است؛ کما این که خبر داریم برخی برگزارکنندکان با دادن پول به افراد شبیه سیاهی لشکرهای فیلم های سینمایی، عده ای رابرای پر کردن صندلی ها اجیر می کنند. 
بنابراین، تحول بنیادین در یک همایش منوط  مشروط به تحول حرفه ای در دبیرخانه یک همایش است. دبیرخانه ای که انگیزه و علاقه داشته باشند که همایش را به یک برند مهم و محکم و اعتبار علمی تبدیل کند که برای خود و صنف خود آبرو و برای توسعه دریایی ایران منبع معتبر شود. 
جلوه هایی از تعهد و انگیزه در دبیرخانه همایش پنجم دیده شد، اما جرقه های دیده شده به آتش فروزان تبدیل نشد و همایش پنجم در حالی می رود که تا حدود یک هفته دیگر برگزار شود که بدون نگاه و توجه به مخاطبان بیرونی خود در سکوت و بی خبری طی مسیر کرد و اکنون مخاطبان با انبوهی از ابهام به 27 بهمن می اندیشند و تلاش می کنند برای شرکت در همایش انگیزه ای برای خود دست و پا کنند. 
قطع رابطه بین همایش و مخاطبان خاص و عام، نقص عمده همه همایش های حوزه دریامحور بوده است که این نقص به همایش پنجم هم رسید و البته امیدواریم با تثبیت دبیرخانه این همایش، در آینده شاهد رفع نقص در آن بوده و به سوی یک همایش معتبر، محکم و قوی حرکت کنیم.