تاریخ انتشار:1404/11/21
خلاء یک دبیرخانه دائمی توسعه فرهنگ دریایی احساس می شد

تشکیل کارگروه آموزش و فرهنگ دریایی؛ گامی راهبردی در تحقق توسعه دریامحور

خلاء یک دبیرخانه دائمی توسعه فرهنگ دریایی احساس می شد

اقتصادسرآمد- رئیس حوزه ریاست پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، از تشکیل نخستین کارگروه «توسعه فرهنگ دریایی» خبر داد و تأکید کرد این کارگروه با هدف انسجام‌بخشی، سیاست‌گذاری و توسعه دانش اقیانوسی و فرهنگ دریایی در کشور راه‌اندازی شده است. وی افزود که این اقدام می‌تواند زمینه‌ساز تبدیل مفاهیم دریایی به یک جریان فراگیر ملی و تقویت همکاری میان نهادهای علمی، آموزشی و صنایع دریایی باشد.

به گزارش اقتصادسرآمد، در دهه‌های اخیر، توجه به ظرفیت‌های دریایی به‌عنوان یکی از پیشران‌های اصلی توسعه پایدار، جایگاه ویژه‌ای در سیاست‌گذاری‌های کلان کشورها پیدا کرده است. جمهوری اسلامی ایران نیز با برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیکی ممتاز، دسترسی به آب‌های آزاد و دارا بودن سواحل گسترده در شمال و جنوب کشور، از ظرفیت‌های کم‌نظیری در حوزه اقتصاد دریا، علوم دریایی و فرهنگ مرتبط با آن برخوردار است. با این حال، تحقق کامل توسعه دریامحور، علاوه بر زیرساخت‌های فنی و اقتصادی، نیازمند نهادینه‌سازی «فرهنگ دریایی» و ارتقای دانش اقیانوسی در سطوح مختلف جامعه است.
فرهنگ دریایی به‌عنوان یکی از ارکان نرم توسعه دریامحور، نقش مهمی در شکل‌دهی نگرش عمومی، تربیت نیروی انسانی متخصص، افزایش حساسیت اجتماعی نسبت به محیط‌زیست دریایی و تقویت هویت ملی مرتبط با دریا ایفا می‌کند. تجربه کشورهای موفق در این حوزه نشان می‌دهد که بدون آموزش هدفمند، تولید محتوای فرهنگی و هماهنگی میان نهادهای آموزشی، پژوهشی و اجرایی، بهره‌برداری پایدار از ظرفیت‌های دریایی با چالش‌های جدی مواجه خواهد شد.
در همین راستا، تشکیل ساختارهای منسجم و پایدار برای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و اجرای فعالیت‌های آموزشی و فرهنگی مرتبط با دریا، ضرورتی انکارناپذیر به‌شمار می‌رود. ایجاد کارگروه‌های تخصصی با مشارکت نهادهای علمی، اجرایی و صنایع مرتبط، می‌تواند زمینه‌ساز هم‌افزایی، پرهیز از موازی‌کاری و ارتقای اثربخشی اقدامات در این حوزه باشد.
برگزاری نخستین جلسه کارگروه «توسعه فرهنگ دریایی کشور» را می‌توان گامی راهبردی در همین مسیر دانست؛ اقدامی که با هدف انسجام‌بخشی به فعالیت‌های پراکنده، تقویت جایگاه آموزش و فرهنگ در سیاست‌های دریامحور و هم‌ راستاسازی برنامه‌ها با اسناد بالادستی کشور شکل گرفته است.
این کارگروه می‌تواند نقش کلیدی در تبدیل مفاهیم دریایی و دانش اقیانوسی به یک جریان فراگیر ملی ایفا کند و بستر لازم را برای تحقق عملی سیاست‌های کلی توسعه دریامحور فراهم سازد.
 
 در همین خصوص بابک مرادی، رئیس حوزه ریاست پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، با تأکید بر سابقه طولانی فعالیت‌های فرهنگی در حوزه دریا گفت:
موضوع فرهنگ دریایی پیش از در چارچوب وظایف پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی ذیل کارگروه «آموزش و فرهنگ‌شناسی دریایی» به‌صورت جدی دنبال شده و اقدامات متعددی در این زمینه به ثمر رسیده است.
 
وی افزود: ورود مفاهیم مرتبط با اقیانوس‌شناسی و دانش دریا به کتاب‌های درسی دانش‌آموزان، طراحی و انتشار اپلیکیشن «سفر اقیانوسی» ویژه دانش‌آموزان با همکاری یونسکو، برگزاری کارگاه‌های گسترده آموزش دانش اقیانوسی برای بیش از دو هزار معلم آموزش‌وپرورش در استان‌های ساحلی و اجرای برنامه‌های فرهنگی در مناسبت‌هایی همچون روز ملی خلیج فارس و روز ملی دریای خزر، تنها بخشی از این اقدامات است.
 
مرادی با اشاره به برگزاری جشنواره‌های دانش‌آموزی، مسابقات فرهنگی، تولید فیلم‌های مستند، همکاری با پژوهشگاه میراث فرهنگی در حوزه تاریخ دریانوردی ایران و برگزاری نمایشگاه‌های تخصصی در موزه ملی ایران اظهار کرد: بخشی از این فعالیت‌ها حتی بازتاب بین‌المللی داشته و در نشریات معتبر علمی جهان منتشر شده است.
 
رئیس حوزه ریاست پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی با تأکید بر ضرورت ایجاد ساختار پایدار برای تداوم این فعالیت‌ها تصریح کرد: با وجود حجم بالای اقدامات انجام‌شده، خلأ اصلی، نبود یک دبیرخانه دائمی و فعال برای پیگیری مستمر، به‌روزرسانی محتوای آموزشی، توسعه حضور مفاهیم دریایی در نظام آموزشی کشور و هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی بوده است.
 
وی تشکیل کارگروه  توسعه فرهنگ دریایی  کشور با مشارکت سازمان های دریایی و نهادهای اجرایی را اقدامی مبارک و ضروری دانست و افزود: این کارگروه می‌تواند نقش مهمی در سیاست‌گذاری منسجم، هم‌افزایی میان دستگاه‌ها و تحقق اهداف توسعه دریامحور ایفا کند.
 
مرادی در پایان با اشاره به ابلاغ سیاست‌های کلی توسعه دریامحور و برنامه‌های اجرایی ذیل آن گفت: انتظار می‌رود در سال‌های آینده، فرهنگ دریادوست و دانش اقیانوسی به یک جریان فراگیر ملی تبدیل شود و پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی آمادگی کامل دارد تا در حوزه سیاست‌گذاری، طراحی و اجرای برنامه‌های فرهنگی و آموزشی این کارگروه مشارکت فعال داشته باشد.
 
توسعه پایدار دریامحور در دهه‌های اخیر به یکی از اولویت‌های استراتژیک کشورها تبدیل شده است و ایران با داشتن سواحل گسترده در شمال و جنوب، ظرفیت‌های بی‌نظیری در حوزه اقتصاد و علوم دریایی در اختیار دارد. با این حال، بهره‌برداری بهینه از این ظرفیت‌ها تنها با ایجاد زیرساخت‌های آموزشی و فرهنگی ممکن است. فرهنگ دریایی و دانش اقیانوسی نه‌تنها در تربیت نیروی انسانی متخصص و ارتقای پژوهش‌های علمی نقش حیاتی دارد، بلکه موجب افزایش حساسیت جامعه نسبت به محیط‌زیست دریایی و تقویت هویت ملی مرتبط با دریا می‌شود.
با هدف انسجام‌بخشی و ارتقای اثربخشی فعالیت‌های توسعه فرهنگ دریایی، با هدف : «تبدیل فرهنگ دریایی به فرهنگ عمومی کشور» نخستین جلسه کارگروه «آتوسعه  فرهنگ دریایی کشور» برگزار شد. این کارگروه با مشارکت نهادهای تخصصی دریایی و دستگاه‌های اجرایی، نقش راهبردی در سیاست‌گذاری منسجم و هم‌افزایی میان بخش‌های مختلف ایفا می‌کند. انتظار می‌رود با ایجاد ساختار پایدار و دائمی برای این کارگروه، مفاهیم دریایی و دانش اقیانوسی به یک جریان فراگیر ملی تبدیل شده و زمینه تحقق عملی سیاست‌های کلی توسعه دریامحور فراهم شود.
گفتنی است که جلسات کارگروه مشترک توسعه فرهنگ دریایی کشور به صورت گردشی در سازمان های عضو و دومین جلسه در دهم اسفندماه در سازمان محیط زیست کشور برگزار خواهد شد.
 

برچسب ها : توسعه فرهنگ دریایی اقتصادسرآمد توسعه دریامحور

اخبار روز
ضمیمه