به گزارش اقتصادسرآمد، کمپین جهانی «میراث سازگار می‌شود» امروز چهارم ژوئن ۲۰۲۶ فعالیت رسمی خود را آغاز کرد؛ ابتکاری که از آن به‌عنوان نخستین حرکت هماهنگ جهانی برای متحد ساختن بخش میراث‌فرهنگی پیرامون یک هدف مشترک اقلیمی یاد می‌شود.
 
این برنامه با هدایت ائتلافی متشکل از بیش از ۱۰۰ سازمان، نهاد علمی، مؤسسه فرهنگی و شبکه تخصصی فعال در حوزه میراث‌فرهنگی و تغییرات اقلیمی اجرا می‌شود. همچنین این طرح در چارچوب برنامه اقدام اقلیمی سازمان ملل متحد به‌عنوان یکی از ابتکارهای امیدبخش جهانی برای تحقق اهداف سازگاری اقلیمی مورد توجه قرار گرفته است.
 
بر اساس اهداف اعلام‌شده، این کمپین در نظر دارد تا سال ۲۰۳۰ زمینه اجرای اقدامات سازگاری اقلیمی را در حداقل سه هزار محوطه میراثی، منظر فرهنگی، آیین سنتی و عنصر میراث ناملموس در سراسر جهان فراهم کند؛ اقدامی که می‌تواند به یکی از بزرگ‌ترین برنامه‌های جهانی حفاظت از میراث‌فرهنگی در برابر پیامدهای تغییرات اقلیمی تبدیل شود.
 
میراث‌فرهنگی در خط مقدم بحران اقلیم
 
راه‌اندازی این کمپین در شرایطی صورت می‌گیرد که گزارش‌های بین‌المللی از افزایش چشمگیر تهدیدهای اقلیمی علیه میراث‌فرهنگی جهان حکایت دارند. برآوردها نشان می‌دهد طی یک دهه گذشته، میزان مخاطرات ناشی از تغییرات اقلیمی در سایت‌های ثبت‌شده جهانی حدود ۴۰ درصد افزایش یافته و بیش از یک‌چهارم این مکان‌ها تا میانه قرن حاضر در معرض خطر رسیدن به نقاط بحرانی و آسیب‌های غیرقابل بازگشت قرار دارند.
 
افزون بر این، بخش قابل توجهی از میراث‌فرهنگی جهان، به‌ویژه میراث محلی، سنت‌های بومی و دانش‌های فرهنگی جوامع، هنوز در نظام‌های بین‌المللی پایش و ارزیابی مخاطرات اقلیمی ثبت نشده‌اند و همین موضوع بر آسیب‌پذیری آن‌ها افزوده است.
 
کارشناسان معتقدند با وجود نقش مهم میراث‌فرهنگی در تاب‌آوری جوامع، این حوزه همچنان سهم محدودی از سیاست‌های اقلیمی و منابع مالی مرتبط با سازگاری با تغییرات آب‌وهوایی دریافت می‌کند؛ موضوعی که موجب شده بسیاری از مدیران و حافظان میراث‌فرهنگی با کمبود منابع مالی، ابزارهای فنی و دانش تخصصی لازم برای مقابله با مخاطرات اقلیمی روبه‌رو باشند.
 
نقشه راه تا سال ۲۰۳۰
 
برگزارکنندگان کمپین «میراث سازگار می‌شود» مجموعه‌ای از اهداف عملیاتی را برای سال‌های پیش رو ترسیم کرده‌اند که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به توسعه آموزش‌های تخصصی در حوزه سازگاری اقلیمی، گسترش دسترسی حافظان میراث به داده‌های اقلیمی و ابزارهای ارزیابی ریسک، ایجاد شبکه جهانی همکاری میان متخصصان و جوامع محلی و همچنین بهره‌گیری از دانش بومی و تجربیات سنتی در فرآیند حفاظت از میراث‌فرهنگی اشاره کرد.
 
در همین راستا، یک پلتفرم بین‌المللی آنلاین نیز راه‌اندازی شده است تا فعالان حوزه میراث‌فرهنگی در کشورهای مختلف بتوانند تجربیات خود را به اشتراک بگذارند، از آموزش‌های تخصصی بهره‌مند شوند، به داده‌های علمی دسترسی پیدا کنند و برای اجرای پروژه‌های مشترک سازگاری اقلیمی با یکدیگر همکاری کنند.
 
نقطه عطفی در سیاست‌های جهانی اقلیم
 
اهمیت راهبردی این کمپین از آن جهت است که در ادامه تحولات مهم سیاست‌گذاری اقلیمی جهان شکل گرفته است؛ تحولاتی که در جریان مذاکرات اقلیمی اخیر سازمان ملل، برای نخستین بار جایگاهی رسمی برای میراث‌فرهنگی در چارچوب «هدف جهانی سازگاری با تغییرات اقلیمی» تعریف کردند.
 
این تغییر رویکرد، مسیر جدیدی را برای حضور فعال‌تر بخش میراث‌فرهنگی در سیاست‌گذاری‌های اقلیمی، جذب منابع مالی بین‌المللی و مشارکت گسترده‌تر جوامع محلی در برنامه‌های تاب‌آوری اقلیمی فراهم می‌کند.
 
کمپین «میراث سازگار می‌شود» بر این اصل استوار است که میراث‌فرهنگی می‌تواند بخشی از راه‌حل آن باشد. از منظر طراحان این ابتکار، دانش سنتی، شیوه‌های بومی مدیریت منابع، معماری سازگار با اقلیم و تجربیات تاریخی جوامع انسانی ظرفیت‌هایی ارزشمند برای افزایش تاب‌آوری در برابر چالش‌های اقلیمی به شمار می‌روند؛ ظرفیت‌هایی که اکنون قرار است در قالب یک شبکه جهانی تا سال ۲۰۳۰ برای حفاظت فعال از میراث‌فرهنگی و تقویت توان سازگاری جوامع انسانی به کار گرفته شوند.