شینا انصاری در نشست خبری که امروز به مناسبت بزرگداشت روز جهانی محیط زیست برگزار شده بود در پاسخ به سئوال خبرنگار اقتصاد سرآمد مبنی بر اقدامات سازمان حفاظت محیط زیست در حفاظت از دریای خزر، گفت: حفاظت از محیط زیست دریای خزر در دستور کار محیط زیست قرار دارد و این امر با همکاری های بین المللی از طریق کشورهای حاشیه دریای خزر همواره پیگیری می شود.
معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، عنوان کرد: بر اساس آخرین گزارش های ارائه شده از سوی معاونت محیط زیست دریایی کشور، سالانه 20 سانتی متر آب دریا خزر دچار پسروی می شود و این امر تا چند سال آینده قطعا تداوم خواهد داشت؛ نهایت تلاش خود را برای مقابله با این بحران زیست محیطی انجام خواهیم داد.
وی با اشاره به اینکه پسروی آب دریای خزر در سواحل ایران در نقاط مختلف متفاوت است، گفت: در این خصوص پایش های جامعی از سوی کارشناسان محیط زیست انجام می شود تا متناسب با وضعیت پسروی در هر منطقه تصمیمات مناسب جهت مدیریت محیط زیست منطقه اخذ شود.
وی در ادامه نشست خبری افزود: امسال هفته محیط زیست  با شعار " اکنون زمان اقدام است" را در حالی برگزار می کنیم که کشورمان شاهد دو دوره جنگ تحمیلی در خرداد ماه سال گذشته و نیز جنگ رمضان بود که همین امر منجر به خسارت های متعدد در حوزه محیط زیست کشور مان شد.
معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با تاکید بر اینکه امنیت محیط زیست با امنیت ملی درهم تنیده شده است، افزود: دو دوره جنگ تحمیلی به همگان اثبات کرد که تاب آوری ما در گرو امنیت زیست محیطی است؛ سازمان محیط زیست نهایت تلاش خود را انجام داد تا در زمان جنگ برنامه های پایش و حفاظت خود را متوقف نکند.
وی به پایش مستمر محیط زیستی دریای عمان و خلیج فارس در دوران جنگ تحمیلی اشاره کرد و گفت: از جمله سایر موارد در پیشبرد برنامه های محیط زیستی کشور می توان به افزایش مناطق حفاظت شده تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست به 330 منطقه،  کنترل گرد و غبار، آمادگی ملی جهت مقابله با عرصه های جنگلی ویژه اتفاع حریق و  اخذ سند رسمی برای 18 تالاب کشور اشاره کرد.
به گفته انصاری، در جنگ ۱۲ روزه، ۹ هزار هکتار از عرصه های تحت مدیریت سازمان محیط‌زیست آسیب دید و در جنگ تحمیلی رمضان هم‌ ساختارهای محیط‌زیست در ۱۳ استان دچار خسارت شد که هم اکنون در حال مستندسازی این خسارات برای ارائه به مجامع بین‌المللی هستیم؛ مستندسازی خسارات وارده در جنگ 12 روزه به اتمام رسیده است.
طرح ایران و عمان برای ارائه خدمات دریایی و زیست‌محیطی در تنگه هرمز
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه گفته های خود به حاکمیت کشورهای ایران و عمان بر تنگه هرمز اشاره کرد و گفت: بر این اساس طرحی مشترک توسط دو کشور جهت ارائه خدمات دریایی و زیست محیطی برای کشتی های عبوی در تنگه هرمز تدوین شده است؛ سازوکار اجرایی این نظام جدید با همکاری ایران و عمان تنظیم خواهد شد که تمامی اقدامات پیش‌بینی‌شده در چارچوب قواعد و مقررات شناخته‌شده حقوق بین‌الملل دریاها قرار دارد.
به گفته انصاری، در نشست بررسی ابعاد حقوقی و اجرایی این طرح، اعلام شد یکی از محورهای اصلی سازوکار جدید، ارائه خدمات مرتبط با حفاظت از محیط زیست دریایی، راهنمایی ناوبری، عملیات جست‌وجو و نجات و مدیریت آلودگی‌های دریایی است که این خدمات با همکاری ایران و عمان به کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز ارائه خواهد شد.
وی تصریح کرد: همچنین در این نشست تأکید شد تنگه هرمز به طور کامل در محدوده آب‌های تحت حاکمیت و نظارت ایران و عمان قرار دارد و دو کشور بر اساس قواعد حقوق بین‌الملل از اختیارات لازم برای مدیریت و ارائه خدمات در این آبراه برخوردار هستند؛ در باریک‌ترین نقطه، عرض تنگه هرمز حدود ۲۱ مایل دریایی است و با توجه به تقسیمات حقوق دریاها، تمام این محدوده تحت نظارت ایران و عمان قرار می‌گیرد.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، بیان داشت: بر اساس کنوانسیون‌های موجود حقوق بین‌الملل دریاها، رژیم حقوقی حاکم بر این منطقه «عبور بی‌ضرر» است و فعالیت‌هایی نظیر ایجاد آلودگی زیست‌محیطی، عملیات نظامی، صید و ماهیگیری یا سایر اقداماتی که ناقض این اصل باشد، می‌تواند مشمول محدودیت‌ها و مسئولیت‌های حقوقی شود که در صورت وقوع خسارت‌های زیست‌محیطی یا ایجاد آلودگی، کشورهای ساحلی حق دارند علاوه بر مطالبه جبران خسارت، هزینه خدماتی را که برای تأمین ایمنی دریانوردی، حفاظت محیط زیست و پشتیبانی از کشتی‌های عبوری ارائه می‌کنند، دریافت کنند.
تداوم اقدامات برای مدیریت منابع آب و تأمین حقابه دریاچه ارومیه
وی در ادامه گفته های خود به وضعیت مطلوب دریاچه ارومیه به دلیل بارش های گسترده، اشاره کرد و از تداوم اقدامات برای مدیریت منابع آب و تأمین حقابه دریاچه ارومیه در ادامه سال خبر داد و اظهار داشت: کنترل برداشت‌ها و انسداد برداشت‌های غیرمجاز در مسیرهای ورودی به دریاچه توسط سازمان محیط زیست پیگیری می شود؛ موضوع مدیریت منابع آب و جلوگیری از ایجاد برداشت‌های متعدد در مسیرهای منتهی به دریاچه ارومیه با همکاری استانداری آذربایجان غربی در حال پیگیری است تا شرایط تأمین حقابه این دریاچه بهبود یابد.
معاون رئیس جمهور، تاکید کرد: سازمان حفاظت محیط زیست علاوه بر اقدامات داخلی، برنامه‌های بین‌المللی مرتبط با دریاچه ارومیه و سه تالاب مهم کشور را نیز دنبال می‌کند؛ همکاری با برنامه‌های بین‌المللی از جمله برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) هم در دستور کار قرار دارد و یکی از محورهای اصلی این همکاری‌ها، آموزش و توانمندسازی جوامع محلی و مشارکت آن‌ها در حفاظت از تالاب‌ها عنوان شده است.
به گفته انصاری، بر اساس آخرین گزارش های اعلام شده سطح تراز دریاچه ارومیه هم اکنون هزار و 271 سانتی متر و حجم آن 4 میلیارد و 200 میلیون متر مکعب است اما با این وجود دریاچه هنوز 2 متر و 90 سانتی متر تا تراز اکولوژیکی خودش فاصله دارد.
در ادامه نشست خبری، معاون محیط‌ زیست دریایی و تالاب های سازمان حفاظت محیط‌ زیست نیز از آغاز تدوین نظام‌نامه اخذ خدمات زیست‌محیطی در تنگه هرمز خبر داد و گفت: این طرح با هدف ساماندهی خدمات دریایی و تعیین چارچوب‌های حقوقی و محیط‌زیستی مرتبط با عبور و مرور کشتی‌ها در این آبراه راهبردی در حال تهیه است.
احمد رضا لاهیجان زاده ادامه داد: تدوین این نظام‌نامه حدود دو هفته پیش با دستور رئیس سازمان حفاظت محیط زیست آغاز شد و در تهیه آن از منابع و مراجع بین‌المللی، همچنین نظرات کارشناسان داخلی و بخش‌های مختلف سازمان استفاده شده است؛ پیش‌نویس اولیه این نظام‌نامه طی روزهای اخیر تکمیل شده و در حال حاضر برای بررسی و طرح در شورای معاونین سازمان آماده است که پس از تصویب در این شورا و تأیید نهایی، این سند برای طی مراحل بعدی به مراجع ذی‌ربط ارسال خواهد شد.
به گفته وی، در این نظام‌نامه مجموعه‌ای از شاخص‌ها برای تعیین خدمات و عوارض زیست‌محیطی در تنگه هرمز پیش‌بینی شده است که از جمله آن‌ها می‌توان به ظرفیت ناخالص کشتی، نوع کشتی، نوع محموله، میزان و ریسک بالقوه آلودگی، نوع سوخت مصرفی، سطح انطباق با الزامات کنوانسیون مارپل و سوابق تخلفات زیست‌محیطی اشاره کرد؛ این شاخص‌ها در قالب یک فرمول محاسباتی و در چارچوبی حدود ۱۸ تا ۱۹ ماده تنظیم شده که در آن ضریب‌های مختلف برای انواع محموله‌ها، مناطق حساس زیست‌محیطی و میزان انتشار آلاینده‌ها در نظر گرفته شده است.
پیش بینی اختصاص هزار میلیارد تومان برای احیای خلیج گرگان
وی در ادامه در خصوص طرح احیای تالاب میانکاله و خلیج گرگان نیز گفت: در حال حاضر مجموعه‌ای از مطالعات در زمینه لایروبی مسیرهای دارای قابلیت در حال انجام است؛ همچنین موضوع انتقال آب در پهنه‌های مختلف و بررسی گزینه‌های پمپاژ نیز در دستور کار قرار دارد که این اقدامات در قالب طرح‌های جامع مدیریت منابع آب دنبال می‌شود.
معاون محیط زیست دریایی و تالاب های سازمان حفاظت محیط زیست، اذعان داشت: یکی از اقدامات مهم انجام‌شده، پیش‌بینی ردیف اعتباری در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ با عنوان مشخص برای اجرای این پروژه‌ها بوده است که حدود هزار میلیارد تومان برای آن پیش بینی شده است.
به گفته لاهیجان زاده، وزارت نیرو مطالعات اولیه و تحلیل‌های فنی این پروژه‌ها را انجام داده و در صورت تأمین اعتبار و طی مراحل قانونی، اجرای آن آغاز خواهد شد که برآوردها نشان می‌دهد اجرای کامل این طرح‌ها حداقل سه سال زمان نیاز دارد تا به مرحله بهره‌برداری برسد.