به گزارش اقتصادسرآمد، منطقه آزاد قشم، به ‌عنوان بزرگ‌ترین جزیره خلیج فارس، تنها ژئوپارک جهانی ثبت‌شده یونسکو در منطقه، مجاورت با تنگه استراتژیک هرمز و ... پتانسیل آن را دارد که به یکی از این «نقاط لنگر» و «تکیه‌گاه مطمئن» تبدیل شود. قشم نه‌تنها یک مقصد گردشگری، بلکه یک زیرساخت ژئو‌اقتصادی است؛ نقطه‌ای که در آن انرژی، تجارت، حمل‌ونقل، اقتصاد دریا محور و امنیت اقتصادی به‌طور هم‌زمان معنا پیدا می‌کنند. هرچند اغلب مردم قشم را بعنوان مقصد گردشگری و خرید می‌شناسند ولی بر اهل فن و متخصصین قابلیت سایر حوزه‌ها پوشیده نیست. البته باید توجه داشت توجه به سایر زمینه‌ها نباید موجب کاهش سرعت و یا غفلت از مدیران از مقوله گردشگری شود.
نقش مناطق آزاد در امنیت اقتصادی
در ادبیات امنیت اقتصادی، سه مفهوم کلیدی وجود دارد:
 تاب‌آوری اقتصادی؛ توانایی یک اقتصاد برای مقاومت در برابر شوک‌ها.
 تنوع‌بخشی به منابع؛ کاهش وابستگی به یک منبع درآمد.
 مزیت ژئو ‌اقتصادی؛ بهره‌گیری از موقعیت جغرافیایی برای تولید قدرت اقتصادی.
مناطق آزاد، طبق نظریه «اقتصاد مرزی»، زمانی موفق‌اند که بتوانند سه کار انجام دهند: جذب سرمایه، تسهیل تجارت، ایجاد زنجیره‌های ارزش مستقل. قشم از معدود مناطق ایران است که هر سه مؤلفه را به‌صورت بالقوه در اختیار دارد. پیش از شرح بیشتر باید بطور جدی و پرهیز از شعار به این سوال که آیا جزیره قشم واقعاً استراتژیک است؟
چرا جزیره قشم استراتژیک است؟
۱- قرارگیری در شاهراه انرژی جهان: قشم در مجاورت تنگه هرمز قرار دارد؛ جایی که حدود ۲۰٪ تجارت جهانی نفت از آن عبور می‌کند. با وقوع جنگ رمضان اهمیت و نقش این تنگه بیش از پیش برای همگان برجسته نمود. مجاورت قشم با تنگه هرمز آن را به «نقطه کنترل اقتصادی» تبدیل می‌کند؛ نقطه‌ای که می‌تواند نقش مهمی در امنیت انرژی ایران ایفا کند.
۲- ظرفیت‌های حمل‌ونقل و لجستیک.
دسترسی مستقیم به آب‌های آزاد.
امکان توسعه بنادر چندمنظوره.
قابلیت تبدیل‌شدن به هاب صادراتی جنوب ایران.
۳- اقتصاد دریا محور
قشم به دلیل وجود: شیلات و آبزی‌پروری، انرژی‌های نو (باد، خورشید، جزر و مد)، گردشگری دریایی، صنایع وابسته به دریا یکی از بهترین نمونه‌های اقتصاد دریامحور در ایران است و این تنوع، همان چیزی است که امنیت اقتصادی را تقویت می‌کند.
وجود این ویژگی‌ها، قشم را در جایگاهی قرار می‌دهد که می‌توان آن را قطعاً استراتژیک دانست و می‌تواند بخشی از فشارهای ناشی از اختلالات تجاری را کاهش دهد و نقش برجسته‌ای در امنیت اقتصادی کشور ایفا کند.
چرا قشم در دوران پساجنگ اهمیت بیشتری دارد؟
در دوران پساجنگ، کشورها با بازسازی اقتصادی، کاهش آسیب‌پذیری و افزایش ظرفیت تولید ثروت بعنوان سه چالش اصلی روبه‌رو هستند که قشم می‌تواند در هر سه حوزه نقش‌آفرینی کند:
قشم به‌عنوان منطقه امن سرمایه‌گذاری، پایگاه صادراتی، مرکز تولید انرژی و نهایتاً به‌عنوان نقطه اتصال به اقتصاد جهانی می‌تواند «لنگر ثبات اقتصادی» ایران در دوره پساجنگ باشد.
چالش‌ها و موانع توسعه امنیت اقتصادی در قشم
به مانند اکثر نقاط کشور علی‌رغم وجود ظرفیت‌های گسترده، قشم در مسیر تحقق چشم‌انداز ایفای نقش خویش با چالش‌هایی نیز مواجه است؛ ضعف در زیرساخت‌های حمل‌ونقل و بندری، نبود سیاست‌های پایدار و یکپارچه توسعه، محدودیت‌های سرمایه‌گذاری خارجی و کمبود نیروی متخصص تنها بخشی از چالشهای رسیدن به جایگاه مد نظر نگارنده در این مقاله است. این چالش‌ها نشان می‌دهد که قشم برای ایفای نقش ملی، نیازمند یک «طرح جامع امنیت اقتصادی» است.
در اینکه قشم می‌تواند به الگویی برای توسعه پایدار و امنیت اقتصادی ایران تبدیل شود در میان اغلب اهل فن و کارشناسان امر اجماع وجود دارد مشروط بر آنکه سیاست‌گذاری‌ها مبتنی بر مزیت‌های ژئو‌اقتصادی باشد و اقتصاد دریامحور به‌عنوان محور اصلی توسعه تعریف شود و در کنار آن نیز سرمایه‌گذاری وسیع در انرژی‌های نو و لجستیک تقویت شود. در این صورت، قشم نه‌تنها به معنای واقعی و استاندارد یک منطقه آزاد خواهد بود؛ بلکه به «نقطه لنگر» و «تکیه‌گاه مطمئن» امنیت اقتصادی بدل خواهد شد؛ موضوعی که می‌تواند تاب‌آوری ملی را افزایش دهد و ایران را در برابر شوک‌های اقتصادی احتمالی آینده مقاوم‌تر کند.