تاریخ انتشار:1404/12/6
خیز یونان برای کسب هاب گازی اروپا

«سرآمد»بررسی می‌کند؛

خیز یونان برای کسب هاب گازی اروپا

اقتصادسرآمد- رضا رضایی - در ماه‌های اخیر، یونان به دنبال معرفی خود به عنوان قطب محوری در چشم‌انداز در حال تغییر انرژی اروپا است و قصد دارد نقش مهمی در بازار گاز پس از روسیه ایفا کند. در این راستا، آتن از موقعیت راهبردی خود، گسترش زیرساخت‌ها و مشارکت‌های منطقه‌ای برای کمک به اروپا در تنوع‌بخشی به منابع انرژی و کاهش وابستگی به منابع روسیه استفاده می‌کند. یونان با خطوط لوله جدید، پایانه‌های LNG و ارتباطات فرامرزی، امیدوار است به یک مرکز کلیدی ترانزیت و ذخیره‌سازی گاز طبیعی در جنوب شرقی اروپا تبدیل شود و پویایی امنیت انرژی این قاره را تغییر شکل دهد.

به گزارش اقتصادسرآمد، گاز طبیعی مایع آمریکا که به مبادی ورودی یونان می‌رسد، می‌تواند از طریق خط لوله به بالکان و فراتر از آن صادر شود. یونان خود را به عنوان دروازه جنوبی اروپا برای واردات گاز طبیعی مایع عمدتاً از ایالات متحده معرفی می‌کند، زیرا اتحادیه اروپا خود را برای ممنوعیت کامل تأمین گاز روسیه تا سال ۲۰۲۷ آماده می‌کند. آتن روی این موضوع حساب ویژه باز کرده است که جغرافیای یونان در کنار افزایش ظرفیت LNG، ارتقای زیرساخت‌ها و روابط نزدیک با واشنگتن، می‌تواند پس از اجرایی شدن ممنوعیت واردات گاز از روسیه، نقش محوری این کشور را در بازار گاز اروپا تضمین کند. پیش از حمله تمام عیار روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، مسکو تقریباً ۴۰ درصد از گاز اتحادیه اروپا را تأمین می‌کرد. تا سال ۲۰۲۴، این سهم به حدود ۱۱ درصد کاهش یافت و بخش عمده‌ای از این شکاف توسط LNG ایالات متحده پر شده است که اکنون تقریباً ۶۰ درصد از واردات LNG اتحادیه اروپا را تشکیل می‌دهد.
استاوروس پاپاستاورو، وزیر انرژی یونان، در مصاحبه‌ای با فایننشال تایمز گفت: «دیگر قرار نیست که ما به روسیه کمک مالی کنیم. برای حذف تدریجی سوخت‌های فسیلی روسیه باید کارهای بیشتری انجام شود. این جدایی به خودی خود اتفاق نخواهد افتاد.» پاپاستاورو از زمان روی کار آمدن در سال ۲۰۲۵، برای روابط نزدیک‌تر با ایالات متحده تلاش کرده و انرژی را به عنوان لنگر روابط فراآتلانتیک در اوج تشدید تنش‌ها بین واشنگتن و بروکسل معرفی کرده است. او گفت آنچه که به عنوان تحویل اضطراری LNG از ایالات متحده پس از حمله روسیه به اوکراین آغاز شد، به یک تغییر بلندمدت در تامین انرژی اتحادیه اروپا تبدیل شده است. به گفته وی «انرژی ایالات متحده به یک ستون ساختاری در معماری امنیتی اروپا تبدیل شده است.» اتحادیه اروپا همچنین واردات نفت خود از روسیه را به طرز چشمگیری کاهش داده است. تانکرهای متعلق به یونان به حمل و نقل صادرات نفت روسیه به جاهای دیگر ادامه داده‌اند، به ویژه در دوره‌هایی که قیمت نفت در بنادر روسیه به اندازه‌ای پایین بود که به آن‌ها اجازه داده ضمن رعایت سقف قیمتی اعمال شده توسط متحدان کیف، این کار را انجام دهند.

نقش راهبردی یونان
جاه‌طلبی یونان برای تبدیل شدن به یک نقطه ورود کلیدی برای تامین گاز ایالات متحده، در «رویتوسا» جزیره‌ای در غرب آتن و میزبان پایانه اصلی LNG یونان، قابل مشاهده است. محموله‌های ایالات متحده در اوایل این ماه در پایانه اخیراً توسعه‌یافته تخلیه می‌شدند. از آنجا، LNG از طریق «کریدور عمودی» دوباره از طریق یک سیستم جنوب به شمال که توسط یونان، بلغارستان، رومانی، مولداوی و اوکراین پس از سال ۲۰۲۲ ایجاد شد، به بالکان و فراتر از آن منتقل می‌شود که روسیه صادرات گاز خط لوله به بلغارستان را پس از امتناع صوفیه از پرداخت به روبل متوقف کرد. کشورهای مسیر کریدور عمودی تا حد زیادی زیرساخت‌های موجود را برای ایجاد سیستم جنوب به شمال تطبیق دادند، اما بلغارستان در حال سرمایه‌گذاری ۴۰۰ میلیون یورویی برای رفع موانع تا سال ۲۰۲۷ است. قبل از سال ۲۰۲۲، گاز اروپا برای دهه‌ها از شمال به جنوب جریان داشت. ماریا ریتا گالی، که تا همین اواخر مدیر اجرایی اپراتور شبکه گاز یونان، DESFA، بود، اعلام کرد که یونان تنوع‌بخشی به منابع تأمین گاز خود را قبل از حمله به اوکراین آغاز کرده بود. او به خط لوله گاز ۴.۵ میلیارد یورویی TAP که در سال ۲۰۲۰ تکمیل شد و مرز یونان و ترکیه را از طریق آلبانی و دریای آدریاتیک به ایتالیا متصل می‌کند، اشاره کرد. او گفت: «وقتی بحران رخ داد، ما در موقعیت قوی‌تری بودیم.»
آتن همچنین خط لوله اینترکانکتور یونان-بلغارستان را تکمیل کرد و ظرفیت خود را با دو ایستگاه کمپرسور جدید در شمال کشور افزایش داد. برای کریدور عمودی، سیگنال‌های تجاری متناقض منتشر و تقاضای کوتاه‌مدت نامشخص است. خریداران منتظر رفع موانع در سیستم خط لوله و اجازه مقررات اتحادیه اروپا برای رزروهای بلندمدت‌تر هستند. با توجه به اینکه انتظار می‌رود گاز روسیه ممنوع شود، تمایل بیشتری برای خرید بیشتر در آینده وجود دارد. اکنون، خریداران LNG در حال رزرو جایگاه‌هایی برای بارگیری کشتی‌ها در ترمینال رویتوسا تا سال ۲۰۴۰ هستند. گالی گفت: «امسال نخستین باری بود که بازار در درازمدت بسیار فعال بوده است. آن‌ها یونان را یک نقطه ورود راهبردی می‌دانند.» قیمت‌های بالا نیز یک چالش مهم هستند. جولیان بودن، پژوهشگر ارشد مهمان در موسسه مطالعات انرژی آکسفورد، گفت: در حال حاضر، این قیمت برای تجاری شدن این مسیر بلندمدت، بسیار بالاست. »

اهرم واشنگتن؟
پاپاستاورو و دیگر وزرای انرژی کشورهای عضو کریدور عمودی با کریس رایت، همتای آمریکایی خود، در واشنگتن دیدار خواهند کرد که نشان‌دهنده علاقه روزافزون دولت ترامپ به این منطقه است. با این حال، LNG ایالات متحده از نظر ساختاری گران‌تر از گاز خط لوله روسیه قبل از جنگ است و تحت تأثیر نوسانات قیمت جهانی قرار دارد. منتقدان استدلال می‌کنند که اروپا در معرض خطر جایگزینی یک وابستگی ژئوپلیتیکی با وابستگی ژئوپلیتیکی دیگر قرار دارد. بیش از ۸۰ درصد از واردات LNG یونان در سال ۲۰۲۵ از ایالات متحده تأمین می‌شد. با این حال، ساختار صادرات گاز ایالات متحده که در چندین شرکت پراکنده است، مداخله سیاسی را بسیار دشوارتر می‌کند. به باور کارشناسان: «این اهرم فشار کرملین نیست. واشنگتن ظرفیت مشابهی برای استفاده تسلیحاتی از عرضه گاز ندارد.»

برچسب ها : هاب گازی اروپا اقتصادسرآمد بازار گاز

اخبار روز
ضمیمه