به گزارش اقتصادسرآمد، هوشنگ بازوند، معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور که در سومین نشست سلسله دوشنبه‌های خبری وزارت راه و شهرسازی میزبان خبرنگاران تخصصی بود به تشریح آخرین وضعیت طرح‌های زیرساختی حمل‌ونقل کشور پرداخت.                                                                                                                              وی معتقد است تجربه ماه‌های گذشته نشان داد که زیرساخت‌های حمل‌ونقل صرفاً پروژه‌های عمرانی نیستند، بلکه بخشی از قدرت ملی و امنیت اقتصادی کشور به شمار می‌روند.
شرکت ساخت و توسعه امروز مسئولیت مجموعه‌ای از بزرگ‌ترین پروژه‌های زیربنایی کشور را بر عهده دارد؛ حدود ۲۲۴ طرح تملک دارایی سرمایه‌ای به طول نزدیک به ۴۹ هزار کیلومتر که شامل پروژه‌های ریلی، آزادراهی و بزرگراهی است. بخشی از این پروژه‌ها به بهره‌برداری رسیده و بخش دیگری در مراحل اجرا یا مطالعه قرار دارد. این حجم گسترده از پروژه‌ها نشان می‌دهد توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل همچنان یکی از مهم‌ترین اولویت‌های کشور محسوب می‌شود.
 اما آن‌چه بیش از هر چیز در سخنان بازوند برجسته است، روایت روزهایی است که دشمن تلاش کرد شریان‌های ارتباطی کشور را از کار بیندازد. به گفته او، نخستین محورهایی که هدف قرار گرفتند، مسیرهای اصلی منتهی به خوزستان بودند. پل‌ها و تونل‌های متعددی در این مسیرها آسیب دیدند و برخی به‌طور کامل تخریب شدند. در مناطق کوهستانی زاگرس، پل‌ها و تونل‌هایی که ارتباط استان‌های غربی و جنوبی را برقرار می‌کردند، بارها هدف حملات قرار گرفتند.
با این حال، هیچ‌یک از این حملات نتوانست جریان حمل‌ونقل کشور را متوقف کند. مسیرهای جایگزین ایجاد شد، راه‌های انحرافی مورد استفاده قرار گرفت و تیم‌های فنی و اجرایی به‌صورت شبانه‌روزی در محل حاضر شدند تا تردد برقرار بماند. از نگاه بازوند، مهم‌ترین دستاورد این دوره آن بود که کشور حتی در اوج حملات نیز با انسداد طولانی‌مدت هیچ محور راهبردی مواجه نشد.

پل B۱ به نمادی از مقاومت و بازسازی 
 در میان پروژه‌های آسیب‌دیده، پل B۱ به نمادی از مقاومت و بازسازی تبدیل شد. پلی که در جریان حملات فروردین‌ماه هدف اصابت چندین موشک قرار گرفت و پس از آن نیز کابل‌های آن مورد حمله قرار گرفت تا سازه به‌طور کامل فروبپاشد. اما مطالعات فنی، ارزیابی‌های تخصصی و اقدامات فوری انجام‌شده نشان داد امکان احیای آن وجود دارد. اکنون عملیات بازسازی پل آغاز شده و برای آن اعتباری در حدود ۲.۷ همت در نظر گرفته شده است.
 بازوند تأکید می‌کند که بازسازی چنین پروژه‌هایی فقط به معنای ترمیم یک سازه نیست، بلکه بازگرداندن اطمینان به شبکه حمل‌ونقل کشور است. به همین دلیل تصمیم گرفته شد اجرای پروژه به پیمانکاری واگذار شود که از ابتدا در ساخت آن نقش داشته و با جزئیات فنی پل آشنایی کامل دارد.
در کنار بازسازی خسارات جنگ، پروژه‌های توسعه‌ای کشور نیز متوقف نشده‌اند. به گفته مدیرعامل شرکت ساخت، هیچ پروژه مهمی در طول این دوره تعطیل نشد و روند اجرای طرح‌های اولویت‌دار ادامه یافت. این موضوع به‌ویژه در حوزه کریدورهای حمل‌ونقل اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ حوزه‌ای که بازوند آن را یکی از اصلی‌ترین میدان‌های رقابت اقتصادی آینده می‌داند. از نگاه او، کریدورها صرفاً مسیر عبور بار و مسافر نیستند. آن‌ها با تجارت، ترانزیت، توسعه منطقه‌ای، اشتغال، درآمد ارزی و حتی امنیت ملی پیوند خورده‌اند. به همین دلیل تکمیل آن‌ها باید فراتر از نگاه یک پروژه عمرانی دنبال شود. 
در این میان، کریدور شمال ـ جنوب جایگاه ویژه‌ای دارد. حلقه مفقوده این کریدور، راه‌آهن رشت ـ آستاراست پروژه‌ای ۱۶۲ کیلومتری که می‌تواند اتصال ریلی جنوب ایران به روسیه و اروپا را تکمیل کند. 
بازوند می‌گوید مهم‌ترین مطالبه طرف روس در این پروژه، تکمیل تملک اراضی بوده که اکنون انجام شده و تنها بخشی از فرآیندهای مالی مربوط به مالکان باقی مانده است.
به اعتقاد او، با تعیین تکلیف نهایی سازوکار اجرایی پروژه، امکان آغاز عملیات اجرایی در آینده نزدیک فراهم خواهد شد. این مسیر خط‌ آهن جدید بخشی از راهبرد ایران برای افزایش سهم خود در کریدورهای بین‌المللی و تبدیل‌شدن به بازیگری مؤثر در ترانزیت منطقه است.
در جنوب کشور نیز پروژه راه‌آهن چابهار ـ زاهدان به مراحل پایانی نزدیک شده است. بازوند این پروژه را یکی از مهم‌ترین طرح‌های ریلی کشور می‌داند مسیری که می‌تواند بندر چابهار رابه شبکه ریلی سراسری متصل کند و جایگاه این بندر را در تجارت منطقه‌ای ارتقا دهد. 
به گفته او، عملیات ریل‌گذاری مسیر تکمیل شده و بخش عمده فعالیت‌ها بر تکمیل ایستگاه‌ها و تجهیزات جانبی متمرکز است. دولت نیز حساسیت ویژه‌ای نسبت به بهره‌برداری هرچه سریع‌تر این پروژه دارد. 
 در بخش جاده‌ای نیز دولت چهاردهم توسعه زیرساخت‌ها را با جدیت دنبال کرده است. به طوری‌که طی دو سال گذشته حدود ۱۷۰ کیلومتر آزادراه جدید به بهره‌برداری رسیده و بیش از هزار کیلومتر راه اصلی و بزرگراه نیز افتتاح شده است. این پروژه‌ها علاوه بر کاهش زمان سفر و افزایش ایمنی، نقش مهمی در تکمیل شبکه‌های کریدوری کشور ایفا می‌کنند. 
 بازوند معتقد است رقابت امروز منطقه، رقابت بر سر کریدورهاست. کشورهای مختلف در حال توسعه مسیرهای جایگزین برای جذب بار و تجارت هستند و ایران نیز برای حفظ جایگاه خود ناچار است با سرعت بیشتری پروژه‌های راهبردی را تکمیل کند. از همین رو توسعه کریدورهای ریلی، آزادراهی و بزرگراهی در اولویت برنامه‌های شرکت ساخت قرار گرفته است. 
 با این حال، توسعه زیرساخت‌ها بدون تأمین مالی پایدار امکان‌پذیر نیست. یکی از چالش‌های جدی این حوزه، مطالبات انباشته پیمانکاران و محدودیت منابع عمرانی است. بازوند از استفاده گسترده‌تر از ظرفیت مولدسازی دارایی‌های دولت به‌عنوان یکی از راهکارهای تأمین مالی پروژه‌ها یاد می‌کند. به گفته او، بخشی از منابع مورد نیاز پروژه‌های مهم از این محل تأمین شده و این مسیر می‌تواند در سال‌های آینده نقش پررنگ‌تری پیدا کند. 
 او همچنین بر نقش بخش خصوصی در توسعه آزادراه‌ها تأکید دارد. بسیاری از پروژه‌های آزادراهی کشور با مشارکت سرمایه‌گذاران غیردولتی اجرا می‌شوند، اما تداوم این روند نیازمند اصلاح برخی سازوکارهای مالی و اقتصادی است؛ به‌ویژه در حوزه بازگشت سرمایه و نظام عوارضی.

نتیجه گیری
در نهایت، آنچه از مجموعه سخنان معاون وزیر راه و شهرسازی برمی‌آید، تصویری از دو جبهه همزمان است؛ جبهه نخست، بازسازی و حفظ تاب‌آوری زیرساخت‌هایی که در جنگ هدف قرار گرفتند و جبهه دوم، توسعه پروژه‌هایی که قرار است آینده حمل‌ونقل و ترانزیت کشور را شکل دهند.
از پل‌های بازسازی‌شده تا راه‌آهن رشت ـ آستارا، از چابهار ـ زاهدان تا کریدورهای آزادراهی و بزرگراهی، همه این پروژه‌ها در یک نقطه به هم می‌رسند؛ افزایش قدرت لجستیکی ایران در منطقه.
بازوند معتقد است کشورهایی که امروز بر کریدورهای ترانزیتی تسلط دارند، ضمن مدیریت مسیرهای حمل‌ونقل بخشی از جریان تجارت جهانی را در اختیار گرفته‌اند. به همین دلیل، توسعه زیرساخت‌ها دیگر یک انتخاب نیست؛ ضرورتی است که با اقتصاد، امنیت و آینده ایران گره خورده است. این همان مسیری است که به اعتقاد او باید با سرعت بیشتر، تمرکز بالاتر و هماهنگی میان همه دستگاه‌ها دنبال شود تا ایران بتواند از مزیت جغرافیایی خود، یک مزیت اقتصادی پایدار بسازد.