ادامه از صفحه اول
شوروی از افغانستان خورد باعث شد که روند فروپاشی شوروی تسریع پیدا کند. کما این که در بیست سال اخیر نیز پشتون ها تقابل جدی همه جانبه ای با اشغالگری آمریکایی ها در خاک افغانستان داشته اند. بنابراین احتمال وجود دارد که اکنون مقامات جمهوری اسلامی ایران نیز به این باور و جمع‌بندی رسیده باشند که اکنون برای حفظ منافع ملی باید روابط و همکاری ها با طالبان را گسترش داد. البته چون در این خصوص اطلاعات موثق و دقیقی وجود دارد ندارد، نمی‌توان به صورت قاطع در این رابطه سخن گفت.
مناسبات ایران و افغانستان جدا از این مسائل مقطعی است. چرا که این روابط میان تهران و کابل به عنوان دو بسیار مهم، ضرورت هایی را در مناسبات دو طرف ایجاد می کند که هر دو کشور ناگزیر از آن هستند که تلاش خود را برای تداوم روابط حسنه در دستور کار قرار دهند. ممکن است در مقاطعی به واسطه برخی مسائل روابط تهران و کابل دست خوش برخی تغییر و تحولات شود و اختلاف نظرهایی در این میان شکل گیرد، اما واقعیت آن است که امنیت افغانستان برای جمهوری اسلامی ایران بسیار مهم است و به تبع آن حضور یک دولت قدرتمند مرکزی در این کشور برای جمهوری اسلامی ایران بسیار حائز اهمیت است. چراکه وجود یک مرز مشترک طولانی حدود هزار کیلومتری با افغانستان این ضرورت ها را تعیین می کند.
قطعاً این تقابل و رقابت ها در خاک افغانستان نیز وجود دارد، اما یقینا شرایط و اقتضائات آن با کشورهای خاورمیانه تفاوت می کند. به هر حال اکنون به نوعی رقابت میان ایران و پاکستان از یک سو در خاک افغانستان شکل گرفته است و در سوی دیگر نیز رقابت تهران با ریاض و ابوظبی در این کشور وجود دارد. این ها علاوه بر آن است که رقابت تهران و واشنگتن به شکل جدی تری بعد از ترور سردار سلیمانی در خاک افغانستان نیز پی گرفته شده است. اما نکته حائز اهمیت آن است که نیروهای طالبان به واسطه نزدیکی ایدئولوژیک خود به عربستان سعودی و نیز دریافت کمک های مالی و حمایت های تسلیحاتی از جانب ریاض، روابط گسترده تری با سعودی‌ها دارند. اما همین رقابت ایران با عربستان سبب شده است که تهران هم تلاش هایی برای گسترش روابط ایران با طالبان نیز در دستور کار قرار دهد تا مانع از آن شود که طالبان ضد منافع و اهداف ایران عمل کند. بنابراین اکنون جمهوری اسلامی ایران باید سعی کند در یک نگاه دقیق و هوشمندانه تمام شرایط و اقتضائات سیاسی، امنیتی و اجتماعی افغانستان را بررسی کند تا بفهمد که حفظ منافع و اهدافش در نزدیکی به کدام بازیگر و دوری از کدام بازیگر قرار دارد. 
بنابراین اگرچه در مقاطعی امکان دارد مشکلاتی در روابط ایران و افغانستان به وجود آید، اما در نهایت این ایران و افغانستان هستند که به واسطه جبر ژئوپلتیک همسایگی باید تلاش خود را برای حفظ و ارتقاء امنیت داشته باشند. لذا نمی توان نقش و جایگاه ایران را با عربستان سعودی، امارات متحده عربی، ترکیه و یا آمریکا در خاک افغانستان مقایسه کرد. ایران به واسطه تاثیر مستقیم از ناامنی های افغانستان باید تلاش جدی تری در افغانستان را در دستور کار قرار دهد. لذا باید این الزامات باید مورد توجه جمهوری اسلامی ایران قرار گیرد و از آن اختلافات ایدئولوژیک و نگاه منفی به قوم پشتون عبور کند.