با توجه به روند اصلاحی که بازار تجربه کرد، سهامداران درس بزرگی را از بازار گرفتند که باید با مطالعه وارد این بازار شوند و صورت‌های مالی شرکت‌ها را مورد بررسی قرار دهند.
نخستین عامل، قیمت اکثر سهام بود که حدود ۵۰ درصد اصلاح را تجربه کردند و در کنار آن شاخص بورس با حدود ۴۲درصد کاهش همراه شد.نرخ دلار نیمایی در چند وقت اخیر افت زیادی نداشت و در محدوده های قیمتی ۲۴تا ۲۵هزار تومان ثبات داشت، دلار نیمایی تعیین کننده قیمت در رینگ بورس فلزات است و قیمت آن برای صادرکننده ها به عنوان موضوعی مهم تلقی می شود.از چند روز گذشته تصمیم هایی درباره توقف فروش سهام عدالت اتخاذ شد تا در زمان بهتری بتوان آن را نقد کرد، در کنار آن مجوز افزایش سقف به صندوق های سرمایه گذاری داده شد تا نیمی از خرید سهام از سهام عدالت باشد که به نظر می رسد با چنین تصمیمی تا حدودی از مشکل سهام عدالت برای مدتی برطرف شده باشد.
قیمت های جهانی صعود خوبی را تجربه کردند و قیمت اکثر محصولات مانند فلزات، پتروشیمی و نفت به نرخ قبل از دوران کرونا بازگشتند و حتی رشد بیشتر از آن زمان را به دست آوردند.
در کنار این مساله گزارش تولید و فروش ماهانه شرکت ها مثبت بوده است، تاکنون گزارش ٦ ماهه به نسبت خوبی را داشته ایم و گزارش مهر و آبان شرکت ها هم مثبت بوده است.آمار منتشر شده از اقتصاد چین نشان می دهد که تا حدودی کرونا در این کشور مهار شده است و رشد اقتصادی این کشور به حدود ١٠ درصد برگشته است که این موضوع برای بخش های کالایی در دنیا موضوع مهمی تلقی می شود.مجموع این عوامل باعث شد تا ضمن جذاب شدن قیمت سهام در بورس، سرمایه گذاران تمایل زیادی را برای ورود سرمایه های خود به این بازار پیدا کنند و بازار به مسیر چند ماه گذشته خود بازگردد.
پیش بینی دقیق از آینده بازار کمی دشوار است اما بعید به نظر می رسد که قیمت سهام و شاخص بورس در مدت زمان کوتاه به محدوده قبل از اصلاح بازار برسند و به سقف قبلی خود دست پیدا کنند.
تکرار روند چند ماه نخست سال در بازار کمی دور از ذهن است و دیگر همه سهم ها نمی توانند با یکدیگر در مسیر صعودی قرار بگیرند، یک روز ممکن است گروه بانکی ها مثبت و گروه پتروشیمی منفی باشند اما در روز بعد این روند تغییر کند.بازار از این به بعد از سر تا سر روند مثبت یا منفی تغییر مسیر می دهد و به سمت روند نوسانی پیش خواهد رفت.
بازار اکنون در حالتی قرار دارد که در انتطار گزارش ٩ ماهه شرکت ها و تثبیت قیمت دلار است اما سرمایه گذاران باید این موضوع را مدنظر قرار دهند که قیمت سهام در مدت کوتاه به قیمت های گذشته نمی رسد.
بورس قمارخانه نیست و باید ریسک های موجود در بازار مدیریت شوند و در روند اصلاحی که بازار تجربه کرد سهامداران درس بزرگی را از بازار گرفتند که باید با مطالعه وارد این بازار شوند و صورت های مالی شرکت ها را مورد بررسی قرار دهند.
سود ۶ ماه شرکت ها در سال جاری نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ١٢٠ درصد رشد داشته است اما باید منتظر ماند تا در صورت های مالی شرکت ها، سود و قیمت ها بررسی شوند.
نخستین ریسک، حمایت و قیمت گذاری های دولتی است که هنوز این ریسک از بازار حذف نشده است و اکنون شاهد قیمت گذاری دستوری در صنایع مختلف مانند سنگ آهن فولاد و خودرو هستیم.
در برخی از محصولات مانند سنگ آهن شاهد هستیم که قیمت ها نصف قیمت جهانی در حال معامله هستند که این ریسک به عنوان ریسکی مهم در بازار محسوب می شود.
این موضوع می تواند عامل تورم باشد، اکنون با توجه به اینکه نرخ سود بانکی به صورت غیررسمی حدود ٢٠ تا ٢٢ درصد است باعث کاهش جذابیت سایر بازارها برای سرمایه گذاری شده است.
سود بانکی باید به عدد معقول تری در محدوده های ١٠ تا ۱۵درصد برسد تا بتوان نقدینگی های در اختیار مردم را به سمت بازار سهام سوق داد. زمانی که نرخ سود بانکی حدود ١٣ تا ۱۵درصد بود، بازار سهام از جذابیت بسیار زیادی نسبت به دیگر سهم ها برخوردار بود اما از زمانی که نرخ سود بانکی افزایش پیدا کرد اقبال سهامداران نسبت به این بازار کاهش پیدا کرد.
در راستای بحث تنوع‌بخشی سرمایه گذاری‌ها، بهتر است سرمایه گذاران در سبد سهام خود از هر کدام از صنایع بهترین شرکت‌ها ‏را داشته باشند. به این ترتیب که شرکت هایی که درآمد دلاری در گروه فلزی و پتروشیمی دارند و شرکت هایی که مشمول قیمت ‏گذاری با نرخ ارز ترجیحی محصولات شان فروخته می شوند، در این سبد گنجانده شوند.  ‏
نکته دیگری که در حوزه اقتصادی باید به آن توجه داشته باشیم، این است که باید تصمیمات اقتصادی در سطح کلان، متناسب با ‏انتظارات‌مان از بازار سرمایه و سرمایه گذاران باشند.‏
وجود ثبات عاملی با اهمیت در تصمیم‌گیری های کلان و تعادل بازارهاست. به نظر من تصمیمات جدید باید در دوره ثبات و تعادل ‏بازار گرفته شوند، نه در دوره هایی که بازار در حالت هیجانی است و بازار در حالت نزول یا صعود است. همچنین، نبود نوسانات ‏زیاد در بازار های ارز یا بازار نرخ بهره از دیگر عوامل موثر بر ایجاد ثبات در بازارها به شمار می رود. نکته دیگری که در ‏بحث اعتمادسازی مطرح است، اینکه مسئولان به وعده های خود به موقع عمل کنند.‏
* یک کارشناس بازار سرمایه ‏