گروه دریامحور - از اوایل قرن نوزدهم میلادی، قفقاز و آسیای مرکزی زمین بازی بزرگ دو امپراتوری وقت یعنی بریتانیا و روسیه تزاری بودند. تحولات بیش از یک سده اخیر، نه تنها از اهمیت راهبردی این دو منطقه به‌ویژه قفقاز نکاسته است، بلکه با هر تحول جدیدی بر ابعاد عناصر جغرافیایی آن در مناسبات و معادلات حاکم بر روابط قدرت‌های بزرگ جهانی و بازیگران دریایی و زمینی درون منطقه‌ای و برون‌منطقه‌ای افزوده شده است. تلاش برای احداث دالان به‌اصطلاح زنگه زور از سوی دولت آذربایجان که ترکیه نیز در پیشبرد آن همکاری و حمایت جدی دارد، در مرکز ثقل تحولات حوزه قفقاز قرار دارد و منشأ اصلی تمام اختلافات و تنش‌های موجود در قفقاز جنوبی است. به گزارش اقتصادسرآمد، واقعیت امر این است که نخجوان اهمیت اقتصادی زیادی برای باکو ندارد و ایجاد کریدور بین جمهوری آذربایجان و نخجوان برای ترکیه دارای اهمیت خاصی نیست. بیشترین تبادل تجاری نخجوان با ایران و ترکیه است و جمهوری آذربایجان کشوری بیش از ۸۰ درصد نیازهای خود را از طریق واردات کالا تامین می‌کند بنابراین چیز زیادی برای صادر کردن به نخجوان ندارد که  گفته شود باکو قصد دارد برای فروش کالاهای خود راه گشایی کند.
اما چرایی اصرار آذربایجان بر گرفتن این کریدور از ارمنستان، طبق اطلاعات این اصرار از طرف آذربایجان نیست بلکه از سوی روسیه است. در واقع این روسیه است که از منافع کریدور بهره‌مند خواهد شد چرا که مسئله اصلی برای روسیه کریدورشمال- جنوب است که بندر اقیانوسی چابهار ایران و کشورهای خلیج فارس را از طریق راه‌آهن به بندر سن پترزبورگ روسیه وصل می‌کند. این کریدور در حال حاضر به دلیل تحریم‌ها علیه ایران و سایر ناکارآمدی‌ها یک قطعه ناتمام و گمشده دارد و آن راه‌آهن رشت - آستاراست که تکمیل آن تا پیش از ۲۰۲۶ نیز پیش‌بینی نمی‌شود. تجاوز آذربایجان به ارمنستان نشان می‌دهد هدف اصلی آذربایجان ممانعت از راه مواصلاتی ارمنستان- ایران است که جزئی از کریدور شمال- جنوب محسوب می‌شود و هدف باکو نه تنها ایجاد تنگنای جغرافیای سیاسی برای ارمنستان بلکه به همان شکل ایجاد تنگنای جغرافیای سیاسی و اقتصادی برای ایران نیز هست.
زنگه زور دام دریایی دیگر برای ایران
حسین روزبه، عضوهیات علمی دانشگاه تهران با صحه گذاردن بر افزایش تلاش‌ها به منظور منزوی کردن ایران در سطوح مختلف دریایی، خبرنگار اقتصادسرآمد، گفت: کشورهای همسایه خزر در همکاری با انگلیس و امریکا در محدود کردن ایران در حوزه دریا تا زمانی که معاهدات بین‌امللی را نقض نکرده باشند اعتراضی بر کار آن ها مترتب نیست هرچند منافع ما را در دالان زنگه زور به خطر انداخته باشند. وی با استناد به حقوق بین‌الملل دریایی، افزود: الزامی وجود ندارد تا کشورهای روسیه و باکو و ترکیه در گشایش مسیرهای دریایی ایران را نیز دخیل کنند و این ایران است که باید از داشته‌های خود در برابر چنین سیاست‌هایی با استراتژی موفق دفاع به عمل آورد.
ایران باید از حاکمیت دریایی خود دفاع کند
در محیط زیست دریایی اتفاق افتاده تا کشورهای همجوار با تعامل به اهداف خود دسترسی پیدا کنند اما در مواردی مانند زنگه زور حاکمیت ها با دست باز اقدام به همراهی با طرفین قرارداد به منظور حفظ و یا توسعه منافع ملی خود می‌کنند، موضوعی بود که وی به آن اشاره داشت و افزود: تنها راه ملزم کردن ارمنستان و روسیه و دیگر کشورها برای جلوگیری از باز شدن پای ناتو به خزر توسل به اصل حسن همجواری است.
تلاش زنگه زور در رسیدن 
به آب های آزاد ایران
روزبه با تاکید براین مهم که ضمانت حقوقی وجود ندارد تا دالان زنگه زور در اختیار کشورهای ناتو قرار نگیرد، گفت: باکو با استفاده از حقوق خود اقدام به همراهی با ترکیه و امثالهم کرده وما نیز کاری نمی توانیم در این خصوص صورت دهیم. چرا که تلاش هست تا از این راه به آبهای آزاد جنوب ایران دسترسی پیدا شود هر چند نتیجه آن به ضرر ما تمام می‌شود.
تحرکات اخیر نشان می‌دهد هدف اصلی ممانعت از راه مواصلاتی ارمنستان- ایران است که جزئی از کریدور شمال- جنوب محسوب می‌شود و هدف باکو نه تنها ایجاد تنگنای ژئوپلتیکی برای ارمنستان بلکه به همان شکل ایجاد تنگنای ژئوپلتیکی و اقتصادی برای ایران نیز هست. بنابراین بنظر می‌رسد برخورد بسیار قاطعانه‌تری از سوی ایران نسبت به مسئله باید صورت بگیرد و بیانیه سخنگوی وزارت خارجه ایران که خواسته بود تا توازن را در این موضوع نسبت به هر دو طرف حفظ کند بنظر راهگشا نیست و مباید با تبدیل شدن باکو به یک کشور خطرناک برای منطقه مقابله کرد. خطری که بیش از همه متوجه ایران و ارمنستان خواهد بود. سیاست خارجی آذربایجان طوری است که آن را به عنوان کشوری که در حال حاضر کم‌وبیش در شرایط مستعمرگی ترکیه قرار گرفته نشان می دهد و لذا از ان نباید انتظار همراهی با ایران را داشت.