گروه بانک و بیمه- طی روزهای اخیر نوسانات بازار ارز بار دیگر تشدید شده و ارزش ریال در برابر دلار آمریکا به پایین ترین سطح ثبت شده خود رسیده است. اگر چه در خصوص چرایی این اتفاق نظرات مختلفی بین اقتصاددانان وجود دارد اما سوال اصلی تر این است که چرا ارزش پول ملی در بحران ها دچار ریزش می شود و برای پرهیز از تکرار این اتفاق چه می توان کرد.
به گزارش اقتصادسرآمد، کاهش ارزش پول ملی اتفاقی است که در ماه‌های گذشته به اندازه چند سال در اقتصاد کشور رخ داد و باعث شد همه با مفهوم کاهش قدرت خرید به خوبی آشنا شوند؛ یک اقتصاددان برای توضیح این وضعیت پیش‌آمده به تحولات رخ‌داده در قیمت ارزهای خارجی و در صدر آنها دلار پرداخت.
در تعاریف مرسوم از ارزش پول کشورها معمولاً به ذخایر طلا و نقره آن کشور ارجاع می‌شود؛ چیزی که به نظر نمی‌رسد بتواند توجیه‌کننده اتفاقات رخ داده برای ارزش پول ملی در ایران باشد، چراکه بروز تحولات تورمی و به تبع آن افت ارزش ریال به خاطر کم شدن ذخایر طلا یا نقره نبود.
در حالی که جامعه و مسئولان به شدت درگیر مقابله با شیوع ویروس کرونا هستند شرایط اقتصادی کشور دوباره در وضعیت ویژه‌ای قرار گرفته است. پس از اینکه شاخص بازار سرمایه چند رشد چشمگیر و کم سابقه را تجربه کرد دوباره نرخ دلار رو به افزایش رفت. این مهم در شرایطی است که تعطیلی ناشی از کرونا بسیاری از کسب و کارها را به تعطیلی کشانده و انتظار می‌رفت حداقل نرخ تورم کاهش یابد.
مجیدرضا حریری،عضو اتاق بازرگانی، در رابطه با دلایل افزایش قیمت دلار می گوید: به نظر من بهتر است به جای اینکه اینطور به مساله وارد شویم؛ چرا بورس به این وضعیت رسید؟ چرا قیمت همه کالاها رو به افزایش می‌رود؟ به نظر من دلیل اصلی آن کاهش ارزش پول ملی است و در واقع دلار گران نمی‌شود بلکه این ریال است که کم ارزش می‌شود.به گفته وی استفاده از عبارت ریزش ارزش پول ملی خود نشان دهنده واقعیت ماجراست درحالی که برخی از گران شدن دلار خوشحال می شوند.  او درباره چرایی این مساله گفت: به دلیل حجم بالای نقدینگی در کشور و تورم بیش از ۴۰ درصدی که بانک مرکزی اعلام کرده و رشد منفی بیش از پنج درصد اقتصادی بیانگر کاهش ارزش واقعی پول ملی است. در مقابل این کاهش ارزش هر کالا، خدمات و ارزی گران‌تر می‌شود و این طبیعی است.در عین حال، استیو هانکه هم معتقد است تا زمانی که یک هیات ارزی در ایران تشکیل نشود، بی ثباتی در پول ایران ادامه خواهد داشت.در رابطه با وقایع اخیر، استیو هانکه- استاد اقتصاد کاربردی دانشگاه جان هاپکینز در بالتیمور آمریکا و یکی از متخصصان مطرح جهانی در حوزه هیات‌های ارزی ( نهادی که وظیفه حفظ برابری ارزش پول ملی در برابر دیگر ارزها را بر عهده دارد) در گفت‌وگو با ایسنا، اظهار کرد: دلیل اصلی عملکرد ضعیف ریال را می توان در قابل اتکا نبودن آن جستجو کرد. بنابر این وقتی مردم احساس کنند که ممکن است شرایط به هر دلیلی بد شود، ترجیح می دهند تا ریال در اختیار خود را به دلار و طلا تبدیل کنند.
این عضو اندیشکده "کاتو" معتقد است که با توجه به کاهش تدریجی قدرت خرید ایرانیان در سال های اخیر، نمی توان با قطعیت پییش بینی کرد که روند کاهش ارزش ریال تا کجا ادامه داشته باشد و تغییر ایجاد شدن آن بستگی وقایع متعددی دارد.
در سال های اخیر، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نظیر امارات و عربستان، ارزش پول ملی خود را از طریق قرارداد با بانک مرکزی آمریکا به دلار پیوند زده اند و همین مساله به آن ها کمک کرده است تا در شرایط بحرانی نظیر آنچه در حال حاضر به دلیل شیوع ویروس کرونا شاهدش هستیم، حدی از آرامش و ثبات را در بازارهای ارز خود تجربه کنند. با این حال به گفته هانکه، پول های ملی این دو کشور را نیز نمی توان ارزهای مطمئن به حساب آورد.
به گفته این استاد اقتصاد کاربردی، ایجاد یک هیات ارزی می تواند راهکاری برای رسیدن به یک ارز مطمئن باشد. با توجه  به تحریم های دلاری آمریکا علیه ایران، طلا می تواند بهترین پشتوانه برای این هیات ارزی باشد که در صورت استقرار موفقیت آمیز آن می توان امیدوار بود ریال پولی قابل اتکا به خوبی طلا شود.