پیرامون نشست هم اندیشی شورای عالی صنایع دریایی که با حضور نمایندگان سازمان ها، ارگان ها، انجمن ها، اتحادیه ها و شرکت های دریایی روز چهارم مهرماه برگزار شد، روابط عمومی انجمن مهندسی دریایی ایران با دکتر شهراد کوکبی دبیر و عضو هیأت مدیره انجمن مهندسی دریایی ایران گفتگویی انجام داده است که حاصل این گفتگو را می خوانید:

با توجه به رونمایی از نسخه جدید برنامه راهبردی صنایع دریایی، آیا انجمن جمع بندی از برنامه ارائه شده دارد؟
بله این موضوع در هیئت مدیره انجمن بحث و تبادل نظر گردید. نگرانی هایی در این مورد وجود داشت ولی با توضیحات ارائه شده توسط مسئولان دبیرخانه شورای عالی صنایع دریای این نگرانی ها تا حدی برطرف گردیدند.

دلیل نگرانی هیئت مدیره انجمن چه بود؟
نسخه اولیه برنامه راهبردی صنایع دریایی در زمان آقای مهندس نعمت زاده به عنوان وزیر صمت دولت یازدهم تهیه گردید. ایشان توجه خاصی به صنایع کشتی سازی داشت و بنابراین برنامه راهبردی صنایع دریایی نیز با تمرکز بر صنایع کشتی سازی تهیه گردید. شرایط حال کشور متفاوت است. موضوع کلیدی اقتصاد دریامحور مورد توجه کلیه مسئولین کشور قرار گرفته است. در چنین شرایطی انتظار میرود که وزارت صمت به عنوان دبیرخانه شورای عالی صنایع دریایی رویکرد یکسانی به کلیه حوزه های تاثیرگذار اقتصاد دریامحور داشته باشد. موضوع محوری در این ارتباط افزایش سهم فعالیت های اقتصادی مناطق ساحلی جنوب کشور از طریق انتقال جمعیت به این مناطق است. از سوی دیگر جذب جمعیت در مناطق ساحلی در بهترین شکل از طریق توسعه و ایجاد کسب و کارهای جدید و تامین زیرساخت ها و مشوق های لازم در این مناطق صورت خواهد گرفت. این موضوع مطابق با رویکرد برنامه هفتم توسعه نیز میباشد. به عبارت دیگر، اولویت اول در راستای جذب جمعیت به مناطق ساحلی جنوب کشور، ایجاد فرصت های شغلی در این مناطق است.
بنده چند سال پیش بازدیدی از منطقه توسعه اقتصادی دقوم در کشور عمان داشتم. هواپیما پس از مدتی پرواز در فرودگاه صحرایی در منطقه فرود آمد. پس از مدتی رانندگی در تنها مسیر اصلی در کمال شگفتی با منظره حوضچه های خشک تعمیرات کشتی و تنها یک هتل 5 ستاره به همراه شهرک مسکونی کارکنان حوضچه ها مواجه گردیدیم. به عنوان نمونه دیگر میتوان به ایجاد کارخانه کشتی سازی قبل از تشکیل شهر سنت پیترزبورگ اشاره نمود. به عبارت دیگر نقش وزارت صمت در تحقق این برنامه تعیین کننده است، مواردی نظیر ایجاد، صیانت و افزایش ظرفیت ‌های تولیدی و گسترش فعالیت واحد ‌های صنعتی و برنامه ریزی و هدایت و حمایت از ایجاد و توسعه خوشه های صنعتی و شهرک ‌های صنعتی تنها بخشی از ماموریت وزارت صمت است. البته شرط لازم، تعهد وزارت صمت به اجرای ماموریت های در نظر گرفته شده است.مطابق با توضیحات ارائه شده در خلال رونمایی از نسخه جدید برنامه راهبردی صنایع دریایی مشخص گردید که تمرکز دبیرخانه شورای عالی صنایع دریایی متوجه کلیه حوزه های صنایع دریایی است و در این ارتباط از سایر حوزه های تاثیرگذار دریا درخواست گردیده تا برنامه مد نظر را ارائه دهند. آنچه در حال حاضر مطرح گردیده تنها بخشی از برنامه کلی بوده که توسط سازمان گسترش و نوسازی در ارتباط با توسعه صنایع کشتی سازی کشور پیشنهاد گردیده است.

با توجه به توضیحات شما میتوان در نظر گفت که انجمن مهندسی دریایی با رویکرد جدید دبیرخانه شورای عالی موافق است؟
نه کاملا، پیشنهاد ما رویکرد سیستمی به موضوع کلیدی اقتصاد دریامحور است. سیستم در واقع بیشتر از جمع اجزای آن است. به این معنی که نمی توان برنامه های حوزه های مختلف دریا را درخواست نمود و با در کنار هم گذاشتن آنها برنامه راهبردی اقتصاد دریا محور را تهیه نمود. در حال حاضر رشد اقتصاد دریا محور 1/5 برابر رشد اقتصاد کل کشور در پایان برنامه هفتم توسعه هدف گذاری گردیده و میزان نهایی در آینده نزدیک مشخص خواهد گردید. اولین اقدام، تعیین سهم هر یک از اجزای اساسی اقتصاد دریا محور شامل اقتصاد سواحل و اقتصاد دریا از هدف گذاری صورت گرفته و تائید آن در شورای عالی صنایع دریایی و یا شکل تغییر یافته شورا مطابق با مصوبات برنامه هفتم توسعه است. در اقدام بعدی، برنامه راهبردی کلیه حوزه ها با توجه به هدف گذاری صورت گرفته، تهیه و تصویب و بصورت مستمر مورد پایش قرار گیرد و در صورت نیاز اقدامات اصلاحی اعمال گردند. نکته کلیدی در این ارتباط نحوه اندازه گیری سهم بخش های مختلف از اقتصاد دریامحور است. ضمن اینکه تعامل سازنده متقابل ما بین حوزه های اصلی نیز از اهمیت زیادی برخوردار است. به عنوان نمونه می توان به ایجاد مناطق گردشگری شیلاتی، سکوهای دریایی چند منظوره و استفاده از اهرم خرید کشتی جهت جذب مشارکت شرکتهای معتبر کشتی سازی در ساخت داخل کشور اشاره نمود.
نکته بعدی، در ارتباط با برنامه راهبردی صنایع کشتی سازی است. در شرایطی که برنامه نوسازی ناوگان دریایی کشور با تاکید بر ساخت داخل در دهمین جلسه شورای عالی صنایع دریایی مصوب گردیده است، بنابراین برنامه راهبردی کشتی سازی باید از سطح کلیات خارج و دقیقا به حوزه اجرای برنامه با در نظر گفتن کلیه جزئیات مورد نیاز تحقق برنامه ورود نماید.

آیا نکات دیگری در جلسه مطرح گردید؟
بله، مواردی شامل ضرورت لحاظ نمودن سایر بازیگران حوزه دریا با تاکید بر بخش خصوصی در برنامه، توجه خاص به مبحث گردشگری ساحلی و دریایی و ضرورت توجه بیشتر به مطالعات معتبر صورت گرفته در سطح بین المللی  از دیگر مواردی بودند که توسط شرکت کنندگان در جلسه بر آن ها تاکید گردید.