مساله آلودگی هوای تهران را نباید به مازوت تقلیل داد و موتورسیکلت‌ها و خودروها را که بسیاری از آنها از کیفیت چندانی برخوردار نبوده و میزان فرسودگی بسیاری از آنها رو به افزایش است، تبرئه کرد.آخرین سال سده چهاردهم در حالی تا کمتر از دو ماه و نیم دیگر به پایان می‌رسد که تشدید آلودگی هوای تهران، امان بسیاری از شهروندان را ربوده و نفس‌های زیادی را به شماره درآورده است. این در حالی است که در آستانه آخرین فصل آلودگی هوا در قرن چهاردهم این مسئله از بد روزگار با شیوع و همه‌گیری بیماری کووید ۱۹ مقارن شده و نگرانی‌ها را نسبت به تأثیر آلودگی بر افزایش کشته‌ها و افزایش سرایت ویروس کرونا بیش‌ازپیش کرده است.مسئله آلودگی هوای تهران قدمتی ۵۰ ساله دارد. موقعیت جغرافیایی شهر تهران و محصور شدن آن در میان کوه‌های شمالی و شرقی، کاهش توان تهویه طبیعی شهر تا حدود یک‌سوم در بازه‌ ۱۲۰ روزه اوایل آبان تا اواخر بهمن، رشد روزافزون خودروها، تردد بی‌شمار کامیون‌های دیزل، کیفیت پایین سوخت‌های مصرفی، تعدد کارخانه‌ها و صنایع در حریم شهر تهران و بارگزاری‌های بی‌حدوحصر و بیشتر از توان تهران و... موجب شده تا مسئله آلودگی هوای تهران یک موضوع چندوجهی و با ریشه‌ها و دلایل متعدد باشد.با این حال، امسال بسیاری از افراد ریشه آلودگی کنونی هوای شهر تهران را به مصرف مازوت توسط نیروگاه‌ها، پالایشگاه و صنایع مستقر در اطراف شهر تهران مرتبط دانستند. هرچند که استفاده از سوخت‌های ناپاکی چون مازوت می‌تواند تأثیر خطرناکی بر تشدید آلودگی هوای تهران داشته باشد و بر اساس اعتراف برخی از مقامات، طی سال‌های گذشته صنایع اطراف تهران از این سوخت ناپاک استفاده کرده‌اند اما بنا به گفته مسئولان سازمان حفاظت‌ از محیط‌زیست، تا پایان آذر هیچ‌کدام از صنایع بزرگ، پالایشگاه و نیروگاه‌های استان تهران از مازوت استفاده نکرده‌اند.البته افزایش دوبرابری غلظت آلاینده دی‌اکسید گوگرد که ارتباط مستقیمی با مصرف سوخت ناپاکی چون مازوت دارد، موضوعی نیست که بتوان آن را کتمان کرد و اصرار مسئولان بر عدم مصرف مازوت توسط صنایع بزرگ این نگرانی را ایجاد می‌کند که این سوخت توسط صنایع و کارگاه‌های کوچک و متوسطی که در حریم شهر تهران قرار دارند و تعداد آنها به ۲۰ هزار واحد می‌رسد، استفاده شده باشد.متأسفانه سازمان حفاظت محیط‌زیست نه امکانات و نه بودجه لازم برای بازرسی از این تعداد واحدهای صنعتی را ندارد و همین مسئله ضروری می‌سازد که دستگاه‌های ناظر، برای دفاع از حقوق عامه وارد میدان شده و به یاری سازمان محیط‌زیست بپردازند.البته مسئله آلودگی هوای تهران را نباید به مازوت تقلیل داد و متعاقباً موتورسیکلت‌ها و خودروها را که بسیاری از آنها از کیفیت چندانی برخوردار نبوده و تعداد فرسودگی بسیاری از آنها رو به افزایش است، تبرئه کرد چراکه بر اساس آخرین گزارش سیاهه انتشار آلودگی هوای تهران، همچنان ۶۰ درصد آلایندگی هوای تهران توسط منابع سایر اعم از خودروهای سواری، اتوبوس‌ها، موتورسیکلت‌ها و کامیون‌های دیزلی ایجاد می‌شود. با این حال، آنچه به نظر ضروری‌تر از هر چیز دیگری می‌رسد، حضور جامعه مدنی و مطالبه‌گری نهادها و تشکل‌های مدنی از دولت، صنایع و دستگاه‌های مسئول برای دفاع از محیط‌زیست و صیانت از هوای پاک است.